Kunnen we nachtlawaai verminderen met technologie?
In een proefproject meten we nachtlawaai met slimme geluidssensoren en onderzoeken we het effect van preventieve beïnvloedingstechnieken.
Politie en Stad Gent krijgen regelmatig signalen van nachtlawaai. Omdat veel buurtbewoners meldingsmoe zijn, is het moeilijk om een volledig beeld te krijgen. Daarom startten Stad Gent, UGent, Stad Leuven en KU Leuven een proefproject rond nachtlawaai.
Het proefproject loopt van maart 2024 tot en met maart 2026.
In een eerste fase meten we nachtlawaai met slimme geluidssensoren in de zones Vlasmarkt en Overpoort. In tweede fase onderzoeken we het effect van enkele subtiele, preventieve beïnvloedingstechnieken (nudging).
Hoe onderzoeken we nachtlawaai?
- Slimme geluidssensoren registreren geluidsniveau, toonhoogte en frequentie. Artificiële intelligentie herkent de oorsprong (roepen, zingen, motorlawaai, muziek, ...). Belangrijk: er worden géén geluidsopnames gemaakt.
- We gaan in dialoog met buurtbewoners en passanten van de buurt en omliggende straten via bevragingen.
- We ontwikkelen een aantal nudgingstechnieken en installaties op basis van input van workshops met onder andere buurtbewoners. Nudges vormen een manier om mensen subtiel te stimuleren om hun gedrag te veranderen.
- We testen en evalueren het effect van deze nudges in samenwerking met de Universiteit Gent. Daarbij gebruiken we de geluidsmetingen.
Waar meten we nachtlawaai?
We meten in de 'doortrekkersstraten', dat zijn straten waar veel volk passeert op weg naar en van de uitgaansbuurten. Geluid in de uitgaansbuurten zelf meten we niet. Twee zones werden geselecteerd:
- De Vlasmarkt wordt tijdens de week, maar voornamelijk ook in het weekend druk bezocht en is een van de hotspots tijdens de Gentse Feesten. We hangen er geluidssensoren in de Sint-Jacobsnieuwstraat en in de Keizer Karelstraat.
- De Overpoort is vooral populair op weekdagen bij studenten. Daar meten we in de Sint-Pietersnieuwstraat, Normaalschoolstraat, Stropstraat, Ottergemsesteenweg en Zwijnaardsesteenweg.
-
-
-
-
3 Bekijk alle foto's
Welke nudgingtechnieken worden getest?
Begin 2025 vonden enkele co-creatiesessies plaats met buurtbewoners, feestvierders en andere geïnteresseerden. Zij deden voorstellen over nudgingtechnieken die nachtlawaai kunnen verminderen. Twee voorstellen werden concreet uitgewerkt.
- LED-geluidsbord
Dit bord werkt zoals een snelheidsbord dat oplicht wanneer je te snel rijdt. Het bord licht op wanneer de geluidssensor een piek van menselijk geluid boven 70 decibel detecteert.
Bij overschrijding van de geluidspiek verschijnt de boodschap die feestvierders vriendelijk vraagt om stiller te zijn. Na 30 seconden verdwijnt de boodschap en komt pas terug bij een nieuwe geluidspiek.
Locatie: Sint-Jacobsnieuwstraat en Sint-Pietersnieuwstraat
Periode: 15 september 2025 - 31 maart 2026
Het bord zal continu actief zijn. UGent voert een wetenschappelijk onderzoek uit en bepaalt wanneer het bord aan- of uitstaat.
- Lichtprojectie met boodschappen
We projecteren afwisselend drie boodschappen in twee doorgangsstraten (straten van/naar uitgaansgebieden).
We onderzoeken of de boodschap effect heeft én wat de impact is van de toon van de boodschap (streng, ludiek, vriendelijk).
Ook de Stad Leuven projecteert deze boodschappen in haar doorgangsstraten.
Locatie: Stropstraat en Zwijnaardsesteenweg
Periode: 12 november 2025 - 31 maart 2026 (niet continu)
programma
-
Meer info over de metingen
-
-
Hoe werken de metingen?
Slimme geluidssensoren meten het aantal decibel en categoriseren het soort geluid.
We meten met slimme geluidssensoren. Die meten het aantal decibel en het soort geluid. We gebruiken daarbij twee soorten sensoren:
- Sensor NP9: de sensoren meten geluid zonder inschatting van de richting.
- Sensor geluidsduider: deze sensoren meten geluid met inschatting van de richting.
Wat meten deze sensoren?
Deze sensoren meten het aantal decibel en tellen het aantal pieken boven 70 decibel. Als dit luider dan 70 decibel is, wordt op basis van de gemeten waarden afgeleid wel soort geluid dit is (wind, verkeer, menselijke stem, muziek …). We houden de locatie bij via welke geluidssensor dit gemeten wordt.
Kan men mij horen?
Nee, de sensoren meten geluid, maar dit wordt binnen enkele seconden verwerkt tot het aantal decibel en het soort geluid (wind, verkeer, menselijke stem, muziek ...).
Hoeveel geluidssensoren hangen we?
We hangen 11 NP9-sensoren en 3 geluidsduiders verspreid over zes straten:
- Sint-Jacobsnieuwstraat: 2 geluidsduiders
- Keizer Karelstraat: 1 geluidssensor
- Sint-Pietersnieuwstraat: 4 geluidssensoren
- Normaalschoolstraat: 2 geluidssensoren
- Zwijnaardsesteenweg: 1 geluidsduider en 2 geluidssensoren
- Ottergemsesteenweg: 2 geluidssensoren
-
Wat met mijn privacy? Kan ik bezwaar indienen?
De Stad Gent behandelt de persoonsgegevens die je invult met respect voor je privacy. We volgen hiervoor de Algemene Verordening Gegevensbescherming.
Wat doen we niet?
Doordat we in dit project geen geluidsbestanden bewaren, kunnen we nooit vaststellen wat er gezegd wordt of wie iets zegt. We beperken het aantal sensoren binnen de zones en meten het geluid in de ruime omgeving van de sensor zonder dat we de locatie preciezer kunnen bepalen.
Er zijn geen andere soorten metingen of camera's in deze zones waarmee we de gegevens zouden kunnen combineren. We kunnen de geluidspiek dus niet precies lokaliseren. Op die manier zijn we zeker dat we nooit personen kunnen identificeren op basis van deze geluidsmetingen.
Administratieve informatie
-
Wat doen we met de verzamelde informatie?
Op basis van deze informatie willen we een stedelijke aanpak tegen nachtlawaai uitwerken.
We proberen een zo volledig mogelijk beeld te krijgen van nachtlawaai in de doortrekkersstraten door alle relevante informatie samen te voegen:
- Het aantal gemeten geluidspieken.
- Het aantal meldingen over geluidsoverlast bij politie en stadsdiensten. We klasseren die op voldoende hoog niveau (een of meerdere straten) zodat de link naar de melder niet gemaakt kan worden.
- De informatie uit de bevragingen van bewoners en passanten en van observaties op het terrein.
- De omstandigheden die invloed hebben op het aantal passanten en het lawaai, zoals het weer en evenementen.
We onderzoeken of de 'nudges' het gedrag van passanten beïnvloeden: leiden de nudges tot minder nachtlawaai? Het effect kunnen we bepalen door een vergelijking te maken van de verzamelde informatie over nachtlawaai in de periode voor, tijdens en na het plaatsen van de nudges.
Op basis van deze informatie kunnen we stedelijk beleid in de aanpak van nachtlawaai vorm geven, bijvoorbeeld door nudges en andere maatregelen verder te ontwikkelen, en kan politie gerichter werken.
-
Met Europese, Vlaamse en provinciale steun
'Nudging Down Night Noise' komt tot stand dankzij de steun van EFRO, de Vlaamse overheid en de provincie Oost-Vlaanderen. De totale projectkost bedraagt 1.666.000 euro voor Gent en Leuven samen. De resultaten van het project worden begin 2026 voorgesteld.
