'Je ziet kinderen openbloeien wanneer ze hun talenten ontdekken'

Wanneer kinderen 11 of 12 jaar zijn, staan ze samen met hun ouders voor een belangrijke vraag: welke richting uit in het secundair onderwijs? Voor klasleerkracht Janne en zorgcoach Silvie van basisschool Klimrek Van Beverenplein is dat geen momentopname, maar een groeiproces. Met het traject Beroepen in Beeld bouwen zij samen met hun leerlingen aan een leertraject rond talenten, beroepen en studiekeuze. 

Janne: ‘Via onze brede schoolcoördinator hoorden we over het traject. Ik werkte al rond talenten en de overstap naar het secundair onderwijs in het zesde leerjaar, maar eerlijk: het was zoeken. Hoe pak je dat gestructureerd aan? De nieuwe structuur van het secundair onderwijs uitleggen is echt niet evident. En leerlingen laten kennismaken met een brede waaier aan beroepen: dat wil je wel, maar waar begin je? Dat we al die elementen konden combineren in één traject, mét ondersteuning, heeft me overtuigd.’

Wanneer begin je best met de voorbereiding op het secundair onderwijs? 

Janne: ‘Zo vroeg mogelijk. Aan het begin van het schooljaar organiseren we een ‘talentendoorschuif’ voor leerlingen van het vierde tot en met het zesde leerjaar. In het vierde leerjaar is het vooral kennismaken, in het zesde gaan we echt verdiepen. We gebruiken daarvoor het materiaal van Onderwijscentrum Gent, dat is heel sterk opgebouwd.’ 

Silvie: ‘Het is cruciaal dat we van het vierde tot het zesde leerjaar dezelfde woordenschat hanteren. We werken met talentenkaarten en elk kind heeft een talentenportfolio, allemaal in dezelfde taal en met dezelfde symbolen. Dat zorgt voor duidelijkheid, ook naar ouders toe.’ 

Hoe ontdekken leerlingen welke beroepen bij hun talenten passen? 

Janne: ‘We deden al verschillende uitstappen in de buurt. Dankzij Beroepen in Beeld bezochten we onder meer een woonzorgcentrum, de Colruyt in Wondelgem, een kapsalon… Zo maken leerlingen kennis met heel uiteenlopende beroepen en talenten. We namen ook deel aan beroepenrally’s, onder andere bij Volvo en in het Wintercircus.’ 

Silvie: ‘Kinderen kennen vaak de ‘klassieke’ beroepen: kapper, dokter, advocaat, boekhouder. Maar tijdens zo’n uitstap ontdekken ze beroepen waar ze nog nooit bij hadden stilgestaan. In een woonzorgcentrum werken bijvoorbeeld niet alleen verpleegkundigen, maar ook kinesisten, zorgkundigen en onthaalmedewerkers.’ 

Janne: ‘Het mooiste is dat je leerlingen soms helemaal ziet openbloeien op zo’n werkplek. Ik denk aan een meisje uit mijn klas dat het op school niet altijd makkelijk heeft. In het woonzorgcentrum zag ze iemand in een rolstoel en ging ze spontaan vragen of ze kon helpen. Of een jongen met zware ADHD die plots ontdekte dat fitnessinstructeur ook een beroep is. Voor die momenten doen we het.’ 

Die talenten en beroepen koppelen jullie dan aan de domeinen van het secundair onderwijs? 

Janne: ‘Ja, en dat is best complex. Daarom organiseren we samen met het CLB twee info-avonden: één met tolken en één zonder. Isabelle van het CLB brengt dat op een heel toegankelijke en interactieve manier. Ook hier geldt: je moet vroeg genoeg beginnen, want de aanmeldperiode voor het secundair onderwijs start snel.’

Lukt het om de ouders actief te betrekken? 

Silvie: ‘Op de info-avonden bereikten we veel ouders. Na de uitleg van het CLB organiseerden we een soort domeinenmarkt, en dat bracht het gesprek echt op gang. Alle leerkrachten van de bovenbouw waren aanwezig en gingen in dialoog met ouders over de talenten van hun kind. Ouders kennen hun kinderen vaak heel goed. Wat soms moeilijker is, is inschatten welke studies nodig zijn om bepaalde beroepen uit te oefenen.’ 

Hoe komt al die informatie samen in een concrete keuze? 

Janne: ‘We organiseren individuele oudercontacten om de top drie van scholen te bespreken. Het grote verschil met vroeger is dat we nu kunnen teruggrijpen naar concrete talenten en ervaringen. Voorheen zeiden ouders vaak: ‘Kiezen jullie maar, jullie weten het beste.’ Nu is er veel meer dialoog.’ 

Wat was de grootste uitdaging in dit traject? 

Silvie: ‘Het uitwerken van een leerlijn. Wat doen we in het vierde leerjaar? Wat bouwen we verder uit in het vijfde? En hoe bereiden we kinderen én ouders daarop voor? Met het hele team van de bovenbouw hebben we nu een stevige basis gelegd. De komende jaren zullen we verder finetunen en bijsturen.’ 

Tot slot: wanneer is dit traject geslaagd voor jullie? 

Janne: ‘Onze oud-leerlingen komen vaak terug. Tegen eind september heb ik mijn klas van vorig jaar bijna volledig teruggezien. Ze komen trots hun rapport tonen. Tot nu toe zijn ze allemaal goed georiënteerd. Voor mij is dat het mooiste bewijs dat dit traject werkt.’