Hoe maken we het elektriciteitsnet futureproof?
Hoe geven we het energienetwerk de komende jaren vorm? Het Europese Interreg project Copper onderzoekt het in 2 Gentse wijken.
Copper Machariuswijk
Waar gaat het over?
Onze samenleving elektrificeert in sneltempo: warmtepompen, elektrische wagens of daken vol zonnepanelen. Het laagspanningsnet, ontworpen voor een ander tijdperk, botst hierdoor steeds vaker op haar grenzen. Daarom onderzoeken we hoe we onze lokale elektriciteitsnetwerken, via slimme sturing en het vermijden van piekverbruik, beter bestand kunnen maken tegen de groeiende vraag naar energie.
Dat doen we in dit onderzoeksproject via het eerste slimme laadeiland van Vlaanderen en Vehicle-to-Grid technologie, kortweg V2G. Dat is technologie waarbij een elektrische wagen niet alleen energie opneemt, maar ook energie kan terugsturen naar het net wanneer dat nuttig is. Maw, hoe kan een elektrische wagen fungeren als batterij voor de buurt?
Hiervoor bouwen op het Spaanskasteelplein in de Gentse Machariuswijk voor een periode van 13 maanden het eerste V2G laadeiland in Vlaanderen. Het laadeiland is een pilootproject van het Europese Interreg North Sea-project COPPER, in samenwerking met de provincie Oost-Vlaanderen, Universiteit Gent en Fluvius. Het laadeiland is de verantwoordelijkheid van TotalEnergies. We Drive Solar levert de laadpalen en Mobilize Share beheert de deelwagens
Hoe kan je als burger actief deelnemen aan dit experiment?
- Gebruik de deelwagens
Op het laadeiland vind je twee elektrische deelwagens: Renault 5 E-Tech met V2G-technologie. Je reserveert ze eenvoudig via het platform Mobilize Share.
Door zo'n deelwagen te gebruiken, rijd je niet alleen elektrisch — je wordt ook deel van het experiment. Wanneer de wagen geparkeerd en aangesloten staat, kan hij energie terugleveren aan het net op drukke momenten. Jouw rit van vandaag helpt zo de wijk van morgen.
- Laad je eigen wagen
Het laadeiland telt 8 laadpunten op 4 laadpalen. Zes daarvan staan open voor elke elektrische wagen, 2 laadpunten zijn voorbehouden voor de twee deelwagens van het onderzoeksproject.
Opladen kan:
- met een laadpas (RFID)
- of via betaling met de QR-code op de laadpalen.
Elk laadpunt heeft een vermogen van 11 kW en garandeert minstens 20 kWh in 4 uur — vaak meer wanneer het net het toelaat.
Wat kost zo’n laadbeurt?
Omdat slim laden iets langer kan duren dan een klassieke laadbeurt, ligt de prijs voor wie zijn of haar wagen hier slim laadt lager dan aan andere Gentse laadpalen. Gebruikers scannen best wel telkens de QR-code op het infobord aan het laadeiland om de exacte prijs te kennen, want die schommelt naargelang de geplande experimenten. We garanderen je wel dat het laadtarief meestal lager en nooit hoger zal liggen dan het tarief aan de andere Gentse openbare laadpalen.
Het huidige tarief wordt op 3 juni bekend gemaakt.
Aan dit laadeiland geld nu nog geen rotatietarief zoals bij andere Gentse Total laadpalen, maar we vragen auto eigenaars wel om de wagen te verplaatsen zodra de batterij volgeladen is. Zo geef je andere gebruikers ook de kans om hun wagen te laden.
Hoe werkt slim laden en hoe werkt een V2G-laadeiland?
Een slim laadeiland laat je wagen opladen wanneer er veel hernieuwbare energie beschikbaar is of wanneer de stroom goedkoper is. Op piekmomenten is de laadsnelheid trager zodat het net niet overbelast wordt.
Vehicle to grid (V2G) gaat nog een stap verder. Hier neemt de wagen niet alleen energie op, maar geeft ze die ook terug aan het net of aan een gebouw. Zo wordt je wagen een flexibele, mobiele batterij die vraag en aanbod helpt balanceren. Hoewel dit vandaag nog niet mogelijk is voor private wagens omwille van technische en fiscale redenen, willen we het effect van deze technologie op het elektriciteitsnet wel al in kaart brengen zodat we klaar zijn wanneer daar verandering in komt. Hiervoor gebruiken we 2 test-deelwagens van Mobilize Share.
Via het slimme laadeiland houden we het laden dus goedkoper waar het kan en onderzoeken we of we netversterking kunnen uitstellen of voorkomen.
Welke voordelen of gevolgen heeft dit voor de wijk?
- Om een laadeiland uit te bouwen is er uiteraard ruimte nodig. Hierdoor verdwijnen er tijdelijk enkele parkeerplekken.
- In ruil worden er 4 laadpalen en 8 laadpunten op het Spaanskasteelplein geïnstalleerd. Daar kan je aan een goedkoper tarief energie tanken dan aan een klassieke laadpaal. Gebruikers scannen best wel telkens de QR-code op het infobord aan het laadeiland om de exacte prijs te kennen, want die schommelt naargelang de experimenten die er gepland zijn.
- Aangezien het laden op een slimme manier gebeurt, gaat dit trager dan aan een klassieke laadpaal. Toch wordt er gegarandeerd dat je minstens 20kwh in 4u kunt afnemen. Afhankelijk van de drukte op het netwerk kan dat ook meer zijn.
- Daarbovenop krijgt de buurt 2 nieuwe deelwagens, voorzien van V2G technologie, die ze kunnen huren via het platform Mobilize Share.
- De buurt mag ook Minder piekdruk op het net verwachten omdat slimme laadpalen hun werking afstemmen op het elektriciteitsnetwerk en de energievoorziening, zodat pieken worden afgevlakt.
- Dankzij de V2G-technologie werkt het laadeiland als een slimme batterij voor de buurt. M.a.w., wanneer de vraag naar stroom in je buurt hoog is, kunnen de deelwagens energie leveren bij jou thuis en omgekeerd.
- De resultaten van dit pilootproject helpen de Stad Gent, Fluvius en andere Vlaamse centrumsteden om in de toekomst slimmere en goedkopere keuzes te maken rond laadinfrastructuur en netbeheer.
- De installatie van dit laadeiland is tijdelijk. Na afloop van het project op 30 juni 2027, wordt het laadeiland verwijderd en keren de oorspronkelijke parkeerplekken terug.
tijdslijn
-
Verloop van het COPPER-project in de Machariuswijk
-
-
Copper Mariakerke
Waar gaat het over?
We hebben steeds meer apparaten die op elektriciteit werken. In de toekomst komen daar nog warmtepompen en heel wat elektrische wagens bij. Tegelijk hebben meer en meer Gentenaars zonnepanelen op hun woningen die ook energie op het net steken. Kortom, we gebruiken het elektriciteitsnetwerk steeds intensiever. Daarom willen we zeker zijn dat het ook klaar is voor de toekomst. En dat willen we nu onderzoeken in het COPPER-project in Mariakerke.
Meten is weten
Om een onderzoek te starten naar het Gentse elektriciteitsnetwerk, krijgt de Stad Gent steun van de Europese Unie en de provincie Oost-Vlaanderen. De Universiteit Gent zal tijdens dit project meer dan een jaar het elektriciteitsverbruik van verschillende straten in Mariakerke opvolgen.
Het verbruik van volledige straten is zeker interessant, maar nog véél belangrijker is het concrete verbruik van elk huis. En daar kunnen we hulp bij gebruiken!
Hoe kan je deelnemen?
Woon je in Mariakerke en kreeg je een bewonersbrief in de bus over dit project? Dan kan je heel gemakkelijk deelnemen aan dit onderzoek door je energiedata met de Stad Gent en de Universiteit Gent te delen. Dat kan eenvoudig door ons toelating te geven om je analoge of digitale meter uit te lezen. Op die manier willen we het verbruik van meer dan 100 gezinnen in jouw buurt opvolgen.
Wat met mijn data?
Als je meedoet, stellen we ook nog enkele bijkomende vragen over je huis en gezin. Geen paniek, dit zijn gewoon vragen om je verbruik te kaderen.
We beschermen je data, die enkel gebruikt zullen worden door de Stad Gent en de Universiteit Gent tijdens het COPPER-onderzoek. We delen je data niet verder.
Ik doe mee!
Vul hier het formulier in en onderteken het met itsme of print het uit en onderteken het op papier.
Wat hebben wij voor jou?
- Je krijgt van ons een gratis HR-account op EnergieID. Dat is een online tool om je eigen verbruik op te volgen en zo meer inzicht te krijgen in je energieverbruik. De waarde van zo'n account is 24 euro per jaar.
- Als je dat wenst, zullen Huis+ van de Stad Gent en de Universiteit Gent ook een persoonlijk rapport opmaken met advies voor je woning. Dat gebeurt op basis van je energieverbruik.
Na een huisbezoek van een renovatiecoach van Huis+ krijg je ook concrete stappen die jij kan zetten naar een energiezuinigere woning en een lagere energiefactuur. Dit rapport is 100% persoonlijk en vertrouwelijk, je kiest zelf of je dit wil of niet. - We brengen je als eerste op de hoogte van de resultaten van het onderzoek en de mogelijke vervolgstappen.
Veelgestelde vragen
tijdslijn
-
Verloop van het COPPER-project in Mariakerke
-
-
-
-
-
-
-
-
