Kina gaat samen met publiek aan de slag met Congolese collectie
Kina heeft zo’n 1.300 etnografische voorwerpen en wil nu met het publiek onderzoeken welke betekenis deze collectie vandaag nog kan hebben.
Het museum voor kind en natuur Kina start een participatief traject over de toekomst van zijn Congolese collectie. Het museum heeft zo'n 1.300 etnografische voorwerpen en is momenteel bezig met een herkomstonderzoek. Kina wil nu samen met Gentenaars, verenigingen en partners onderzoeken welke betekenis deze collectie vandaag nog kan hebben. Het startmoment is op 22 januari in de Sint-Pietersabdij, iedereen is welkom.
Een verborgen collectie met een lange geschiedenis
Hoewel Kina vooral bekendstaat als natuurmuseum, bewaart het al sinds haar ontstaan in 1924 een etnografische collectie. Toen het museum 100 jaar geleden opende, werden in de Congozaal naast fauna en flora ook culturele artefacten getoond. De collectie groeide via aankopen en via schenkingen. Na de verhuis naar het Sint-Pietersplein gingen de objecten naar het depot. Het verzamelen van etnografische stukken werd stopgezet, maar de bestaande collectie bleef bewaard.
In het lopende museumbeleidsplan engageerde Kina zich om deze deelcollectie actief te onderzoeken en te waarderen. Een herkomstonderzoek, gestart in 2023, brengt momenteel de geschiedenis en herkomst van de objecten in kaart.
In de Congozaal werden naast opgezette dieren ook gebruiksvoorwerpen tentoongesteld zoals huisraad, beelden, schoolplaten en muziekinstrumenten. Vanaf de opening in 1924 kreeg het museum sporadisch etnografische giften van voornamelijk Gentenaars. In het Schoolmuseum werden ook lezingen gegeven met bijhorende glasdia's voor kinderen én volwassenen over bijvoorbeeld Japan, het oude Egypte, Congo, China, enzovoort.
-
-
-
2 Bekijk alle foto's
Naar een meerstemmige toekomst
Centraal staat voor Kina de vraag: welke rol kan deze collectie vandaag nog spelen in een natuurmuseum voor kinderen, nu thema's zoals koloniaal erfgoed en restitutiebeleid steeds belangrijker worden? Samen met Gentenaars, verenigingen en experten onderzoekt het museum welke betekenis de collectie vandaag heeft, welke verhalen ze kan vertellen en welke toekomstpistes wenselijk zijn.
Wat mij drijft is bruggen bouwen tussen museum, gemeenschap en erfgoed, zodat deze objecten opnieuw kunnen spreken en hun plaats krijgen in het heden.
Daarbij is er ruimte voor kritische dialoog, gedeelde besluitvorming en een hernieuwde blik op de collectie, waarbij expliciet aandacht gaat naar de gemeenschappen voor wie deze stukken een persoonlijke, emotionele en spirituele betekenis dragen, in het bijzonder de Congolese en bredere Afrikaanse gemeenschap. Het museum laat zich doorheen het traject bijstaan door een stuurgroep van inhoudelijke experten. In een volgende fase komen ook focusgroepen aan het woord.
Met dit traject kiest Kina resoluut voor een open en meerstemmige toekomst. Door samen met Gentenaars en de betrokken gemeenschappen naar deze collectie te kijken, maken we ruimte voor dialoog, erkenning en nieuwe betekenissen. Zo bouwen we aan een museum dat niet alleen bewaart, maar ook verbindt en bijdraagt aan een bewustere, inclusieve stad.
Gent werkt verder met de aanbevelingen uit het rapport 'dekoloniseer mijn stad'. We willen het koloniaal erfgoed en het debat over restitutiebeleid niet verstoppen, maar net belichten. Zo krijgen Gentenaars de kans om het debat mee te voeren.
Welkom op het startmoment
Het traject wordt op donderdag 22 januari afgetrapt in de Kapittelzaal van de Sint-Pietersabdij. Kina brengt een sterk en divers samengesteld panel samen, met expertise vanuit verschillende perspectieven:
- Els de Palmenaer - curator en onderzoeker bij het MAS | Museum aan de Stroom, gespecialiseerd in (koloniaal) erfgoed en museale context
- Pauline Malenga Mwanga - doctoraatsonderzoeker History & Linguistics | lid van de Congolese Kring | Educator in (de)colonial studies
- Hugo De Block - conservator Etnografische Collecties en professor Afrikaanse Talen en Culturen aan Faculteit Letteren en Wijsbegeerte Universiteit Gent
- Baudouin Mena Sebu - moderator; projectmedewerker bij KADOC en doctoraatsonderzoeker aan de Universiteit Antwerpen
Kick-off op donderdag 22 januari vanaf 18.30 uur in de Kapittelzaal van de Sint-Pietersabdij, Sint-Pietersplein 9. Deelname is gratis, deelnemers moeten wel vooraf inschrijven.