Stemmen bij verkiezingen

Elke Belg vanaf de leeftijd van 18 jaar heeft stemplicht ook al bevindt hij zich in het buitenland.

 

Inhoudstafel

Beschrijving

Elke Belg vanaf de leeftijd van 18 jaar heeft stemplicht, ook al bevindt hij zich in het buitenland.

Een EU-onderdaan kan zijn stem uitbrengen bij de Europese verkiezingen en bij de gemeenteraadsverkiezingen.
Niet-Belgen van buiten de Europese Unie kunnen enkel deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen.
Niet-Belgen (zowel van binnen als van buiten de Europese unie) kunnen dus niet deelnemen aan de federale verkiezingen, de regionale verkiezingen en de verkiezingen voor de provincieraad.

Wenst u als EU-onderdaan of als niet-Belg van buiten de Europese Unie te stemmen, dan dient u hiervoor een aanvraag in. Eenmaal u stemrecht hebt verkregen, bent u verplicht te gaan stemmen.
U kan vervolgens stemmen in uw land van herkomst of u schrijft zich in op de kiezerslijst van uw gemeente (u mag dan enkel stemmen op de Belgische lijsten).

Voorwaarden

U bent stemgerechtigd als u aan de volgende voorwaarden voldoet:

  • u moet Belg zijn, ten laatste op de dag dat de kiezerslijst wordt afgesloten;
  • u moet minstens 18 jaar zijn, ten laatste op de dag van de verkiezingen (leeftijdsvoorwaarde);
  • u mag niet geschorst of uitgesloten zijn van het kiesrecht;
  • u moet ingeschreven zijn in het bevolkingsregister van uw gemeente, ten laatste op de dag dat de kiezerslijst wordt afgesloten (inschrijvingsvoorwaarde).

Wilt u zich als EU-onderdaan laten inschrijven voor bepaalde verkiezingen, dan moet u aan de volgende voorwaarden voldoen:

  • u moet minstens 18 jaar zijn, ten laatste op de dag van de verkiezingen;
  • u mag niet geschorst of uitgesloten zijn van het kiesrecht;
  • u moet ingeschreven zijn in het bevolkingsregister of vreemdelingenregister van een Belgische gemeente (uw hoofdverblijfplaats).

Inwoners van buiten de EU die zich willen laten inschrijven voor de verkiezingen moeten aan 2 extra voorwaarden voldoen.

  • Op het ogenblik van de aanvraag vijf jaar ononderbroken uw wettelijke hoofdverblijfplaats in België hebben.
  • Een verklaring afleggen (op het inschrijvingsformulier) waarin u zich ertoe verbindt de Grondwet, de wetten van het Belgische volk en het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden na te leven.

Benodigdheden

Oproepingsbrief en identiteitskaart.

Uitzonderingen

Uitzonderlijke openingsuren

Loket Verkiezingen en Loket Identiteit hebben extra openingsuren in de verkiezingsweek.
Tijdens de extra openingsuren kunt u er enkel terecht voor verrichtingen die verband houden met de verkiezingen.

DAG VOORMIDDAG NAMIDDAG
Maandag 20 mei 9 tot 12.30 uur 14 tot 16 uur
Dinsdag 21 mei 9 tot 12.30 uur 14 tot 16 uur en van 16.30 tot 19 uur (zonder afspraak)
Woensdag 23 mei 9 tot 12.30 uur 14 tot 16 uur
Donderdag 23 mei 9 tot 12.30 uur gesloten
Vrijdag 24 mei 9 tot 12.30 uur 14 tot 16 uur
Zaterdag 25 mei 9 tot 12.30 uur (zonder afspraak) gesloten
Zondag 26 mei 7 tot 14 uur gesloten

Het Loket Identiteit is op zondag 26 mei open van 7 tot 14 uur voor de afgifte van verliesattesten van identiteitskaarten. Andere dienstverlening is die dag niet mogelijk.

In de dienstencentra gelden de reguliere openingsuren.

Procedure

Iedere persoon die ingeschreven is op de kiezerslijst, wordt opgeroepen en moet zich aandienen in het stembureau.

Een EU-onderdaan of niet-Belg van buiten de Europese Unie die wil deelnemen aan de verkiezingen moet zich eerst laten inschrijven op de kiezerslijsten. Eenmaal hij zich geregistreerd heeft, is hij eveneens verplicht te stemmen.

De kiezers ingeschreven op de kiezerslijst ontvangen een oproepingsbrief met de post.
Indien u uw oproepingsbrief niet ontvangt of verliest, kunt u tot op de dag van de verkiezingen een duplicaat vragen bij de Dienst Burgerzaken, Loket Bevolking - Verkiezingen of in uw dienstencentrum. U ontvangt gratis een duplicaat van uw oproepingsbrief op vertoon van uw identiteitskaart.

Op de dag van de verkiezing biedt u zich met uw oproepingsbrief en uw identiteitskaart aan in het stembureau vermeld op uw oproepingsbrief om te stemmen.

De stembureaus zijn open van 8 tot 14 uur.

Controle van de kiezerslijsten

Iedereen kan tot de twaalfde dag vóór de verkiezingsdag voor zichzelf of voor een andere persoon laten nagaan of hij op de kiezerslijst is ingeschreven. Het voorleggen van de identiteitskaart volstaat om deze aanvraag te doen.
Enkel de politieke partijen en de verkiezingskandidaten kunnen een afschrift krijgen van een kiezerslijst.

Welke verkiezingen zijn er en wanneer vinden ze plaats?

  • Parlementsverkiezingen:
    De verkiezingen voor de vervanging van de aftredende volksvertegenwoordigers en senatoren vinden plaats op de eerste zondag die volgt op het verstrijken van een termijn van vier jaar die ingaat op de dag waarop de gecoöpteerde senatoren zijn aangewezen bij de vorige verkiezing.
    Indien die zondag samenvalt met een wettelijke feestdag, wordt de verkiezing uitgesteld tot de volgende zondag .
  • Gemeente- en Provincieraadsverkiezingen:
    De verkiezingen voor de vernieuwing van de gemeente- en provincieraden hebben van rechtswege plaats om de zes jaar, op de tweede zondag van oktober.
  • Verkiezingen van het Europese Parlement en van het Vlaams Parlement:
    Overeenkomstig de beslissing van de Raad van de Europese Gemeenschappen vindt de verkiezing van de vertegenwoordigers in het Europese Parlement om de vijf jaar plaats. De Koning stelt de datum van de verkiezingen vast. De verkiezing van de Vlaamse Raad heeft op dezelfde datum plaats.

U kan bij de Dienst Burgerzaken ook op afspraak komen.
Klik in het blauwe kader rechts op de link naar het product om een online afspraak te maken.