Vind hier meer info en een antwoord op uw vragen over de impact van luchtvervuiling op uw gezondheid

Onderzoek wijst uit dat luchtverontreiniging een grote invloed heeft op onze gezondheid

Hebt u specifieke vragen of zoekt u tips om u te beschermen tegen vormen van luchtverontreiniging, dan kan deze vraag-en-antwoord rubriek u misschien verderhelpen.

1. Hoe ventileer en verlucht ik mijn woning langs een drukke weg of vlakbij industrie?
2. Waarop moet ik letten bij het plaatsen van een ventilatiesysteem?
3. Als ik elke dag de fiets neem, ben ik dan eigenlijk wel gezond bezig?
4. En hoe zit het dan met sporten in de openlucht?
5. De rook die uit de schoorsteen komt is donker. Hoe komt dat?
6. Wat is de beste manier om een houtkachel aan te steken?
7. Mag ik behandeld hout verbranden?
8. Hoe ontstaat ozon en welke fysieke klachten kunnen hoge ozonconcentraties veroorzaken?
9. Welke maatregelen kunnen we nemen tijdens perioden met veel ozon in de lucht om de ozonwaarde te doen dalen?
10. Mijn kachel maakt het huis veel te warm terwijl ik de luchttoevoer maar een beetje openzet. Wat kan ik daaraan doen?
11. Zijn er 'goede' en 'slechte' kachels op de markt?
12. Kan ik veilig groenten en eieren eten uit mijn tuin?

Om de luchtkwaliteit te verbeteren wordt de Gentse binnenstad vanaf 2020 een lage-emissiezone (LEZ). Ontdek wat LEZ2020 voor u betekent.

​1. Hoe ventileer en verlucht ik mijn woning langs een drukke weg of vlakbij industrie?
Woont u langs een drukke weg of vlakbij industrie, ook dan is het van groot belang om de ramen niet de hele dag gesloten te houden. Er zijn namelijk verschillende bronnen in huis die de binnenlucht kunnen vervuilen. Deze vervuiling die binnen in huis ontstaat, komt nog eens bovenop de vervuiling die al in de buitenlucht aanwezig is. Daarom is het belangrijk om 24 uur per dag te ventileren aan de kant van uw woning waar het minste verkeer langskomt. Kan dit niet, laat dan voor en na de spitsuren frisse lucht binnen, want tijdens de ochtendspits (tussen 7u en 10u ’s morgens) en de avondspits (tussen 17u en 20u ’s avonds) is de concentratie van vervuilende stoffen in de buitenlucht het grootst.
 
Enkel wanneer er een waarschuwing komt om ramen en deuren gedurende een bepaalde periode gesloten te houden (bijvoorbeeld tijdens incidenten), is het verstandig om niet te ventileren en te verluchten en dus ook ventilatiesystemen tijdelijk uit te schakelen. 

2. Waarop moet ik letten bij het plaatsen van een ventilatiesysteem?

Bij de plaatsing van een ventilatiesysteem zorgt u er best voor dat de luchttoevoer zich niet in de buurt van een vervuilingsbron bevindt: 
• niet in de voorgevel aan een drukke straat,
• weg van een parking,
• op een afstand van de uitlaat van de schouw of dampafvoer van het eigen huis of dat van de buren.

Er zijn verschillende soorten ventilatiesystemen die elk een specifiek onderhoud vragen, volg hiervoor de handleiding. Tijdig onderhoud en reiniging (bv. filters, kanalen, roosters, ventilatoren,…) is zeer belangrijk voor een goede en gezonde werking van het systeem.
Meer informatie en algemene vuistregels

Ventileer en verlucht ook in de winter!

3. Als ik elke dag de fiets neem, ben ik dan eigenlijk wel gezond bezig?

Fietsen vraagt een inspanning, waardoor u extra veel lucht inademt en er zo ook meer schadelijke stoffen in uw lichaam terechtkomen. Maar uit onderzoek blijkt dat het nog altijd gezonder is om de fiets te nemen dan achter het stuur van de auto te kruipen. De gezondheidswinst van bewegen is groter dan de mogelijke gezondheidsrisico’s door blootstelling aan vervuilde lucht. Achter het stuur in de auto hebt u geen beweging en ademt u bovendien de uitlaatgassen in van voertuigen die voor u rijden.
Vertrek als het mogelijk is best buiten de spitsuren wanneer er minder voertuigen rondrijden.

Neem dus bij voorkeur de fiets. Dat is niet alleen beter voor uw eigen gezondheid, maar ook voor die van uw omgeving. 

4. En hoe zit het dan met sporten in de openlucht?

Net zoals tijdens het fietsen, ademt u ook tijdens het beoefenen van andere sporten meer lucht in, waardoor u dus meer luchtverontreiniging binnen krijgt. De gezondheidsvoordelen van sporten wegen echter ruimschoots op tegenover de negatieve effecten van het inademen van luchtverontreiniging. Natuurlijk geldt ook hier, hoe minder blootstelling, hoe gezonder. Dus als u kunt kiezen voor plaatsen waar weinig verkeer is, geeft u daar best de voorkeur aan. 

5. De rook die uit de schoorsteen komt is donker. Hoe komt dat?

Donkere rook wijst op een slechte verbranding. U verbrandt dan afval, samengesteld (gelijmd) hout of nat hout. Dat zorgt voor grote hoeveelheden schadelijke stoffen in de lucht.
De rook mag vrijwel uitsluitend uit waterdamp bestaan. Dan is de rook wit of vrijwel onzichtbaar.

 

6. Wat is de beste manier om een houtkachel aan te steken?

U kunt het best de meest brandbare materialen bovenaan leggen en de kachel bovenaan aansteken. Dit is de ‘topdown of Zwitserse methode’ en is de meest veilige en schone manier. In het filmpje kan u zien hoe u het best te werk gaat en wat daarvan de voordelen zijn.
Gebruik ook enkel hout met de juiste afmetingen, aangeraden door de fabrikant.

Bekijk het filmpjeDe beste methode om een houtkachel aan te steken

7. Mag ik behandeld hout verbranden?

Spaanderplaat, hardboard, multiplex, en gebeitst, geïmpregneerd, geverfd of anders behandeld hout bevatten lijm en andere kunststoffen. De verbranding ervan veroorzaakt veel luchtverontreiniging en roetaanslag. Om geurhinder, gezondheidsproblemen en een schoorsteenbrand te voorkomen, mag u dit soort hout niet verbranden.

8. Hoe ontstaat ozon en welke fysieke klachten kunnen hoge ozonconcentraties veroorzaken?

Door de vervuiling aanwezig in de lucht en de zon die schijnt, kan ozon gevormd worden. Ozon is een prikkelend gas dat ademhalen bemoeilijkt en daardoor slecht is voor onze gezondheid. Zeker mensen die al gevoelige luchtwegen hebben, kunnen hier veel last van hebben. 
 
Als er veel ozon in de lucht zit (bij melding dat de informatie- of alarmdrempel voor ozon is overschreden), kan u last krijgen van: 
• prikkende ogen, neus en keel 
• droge hoest, piepende ademhaling, kortademigheid en een gevoel van ademnood
• pijn in de borstkas
• hartkloppingen
• hoofdpijn
• astma-aanvallen  

Deze problemen worden ernstiger als:

• er meer ozon in de lucht zit
• u meer ozon inademt
• u gevoelig bent aan uw luchtwegen
• u lichamelijke inspanningen doet, zoals lopen, fietsen en in de tuin werken

Kinderen, ouderen of mensen die al een longaandoening of hart- en vaatziekte hebben, zijn extra kwetsbaar.
Lever bij te hoge ozonconcentratie geen zware fysieke inspanningen tussen 12 en 22 uur.

Meer weten?

9. Welke maatregelen kunnen we nemen tijdens perioden met veel ozon in de lucht om de ozonwaarde te doen dalen?

Op het moment dat we veel ozon in de lucht meten, is het helaas te laat om nog (milieu)maatregelen te nemen. Ozonpieken kunnen we alleen vermijden door de uitstoot van vervuilende stoffen het hele jaar door te vermijden
Alvast bedankt om uw steentje tot een betere luchtkwaliteit bij te dragen door de fiets of het openbaar vervoer te nemen

 

10. Mijn kachel maakt het huis veel te warm terwijl ik de luchttoevoer maar een beetje openzet. Wat kan ik daaraan doen?

Kunt u de luchttoevoer zelden of nooit zo goed als volledig openzetten zonder dat het in huis bloedheet wordt, dan is het vermogen van uw kachel duidelijk veel te groot. 
Dat heeft ook als gevolg dat, doordat u de luchttoevoer beperkt, het hout minder fel gaat branden. De temperatuur zakt, maar de verbranding verloopt niet langer optimaal, zodat de rook meer ongezonde stoffen bevat en een onaangename geur verspreidt. 
U doet er echt goed aan om uit te kijken naar een andere kachel. Vraag advies aan een verkoper die van wanten weet en uw oude kachel eventueel wil overnemen.

Anderzijds zal, een kachel met een te klein vermogen nooit voldoende warmte produceren om de gewenste temperatuur te bereiken.
Een kachel met het juiste vermogen zal bovendien veel minder brandstof verbruiken.
Op het internet vindt u talrijke toepassingen om het vermogen van een gepaste kachel te berekenen.

11. Zijn er 'goede' en 'slechte' kachels op de markt?
Voor verwarmingstoestellen bestaan er in België sinds 2010 strenge regels om de uitstoot van fijne stofdeeltjes en CO te verminderen en om hun rendement te verhogen. Toch zijn er nog modellen op de markt die niet meer mogen verkocht worden in België. Deze kachels stoten meer fijn stof en CO uit dan de andere kachels. Ze zijn schadelijk voor het milieu en hun slecht energetisch rendement heeft een impact op de opwarming van het klimaat.

De FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu heeft op zijn website de lijst gepubliceerd van kachels die niet voldoen aan de regelgeving.

U vindt er ook de lijst met kachels die wel conform de regelgeving zijn

12. Kan ik veilig groenten en eieren eten uit mijn tuin?

Om gezonde groenten te kweken of kippen te houden, moeten zowel de bodem als de omgeving van uw tuin gezond zijn. Vervuilende stoffen vermijd u zoveel mogelijk. Maak u echter niet te veel zorgen: niet elke vervuiling is meteen een risico voor uw gezondheid.

Er zijn wel een aantal zaken waarmee u best rekening houdt. Vervuiling door verkeer, houtverbranding en historische bodemverontreiniging kunnen zorgen voor vervuiling van uw groenten en eieren. Speel op veilig met deze tips:

  • Zorg voor voldoende afstand tussen uw moestuin/kippenren en vervuilingsbronnen. Concreet wil dit zeggen dat u best 30 m afstand houdt van een drukke autoweg. Een struikengordel houdt fijn stof tegen.
  • Was uw groenten goed, zo kunt u de meeste schadelijke stoffen grotendeels verwijderen. Schillen is niet altijd nodig.
  • Maak nooit een vuurtje in de tuin (dit is ook verboden), strooi nooit as uit in uw tuin en beperk het stoken met hout.
  • Eet niet meer dan 2 eieren per week (1 ei tot de leeftijd van twaalf jaar) van uw eigen kippen als u niet weet of de bodem van uw kippenren vervuild is
  • Laat uw bodem testen bij twijfel.

Lees voor meer tipsde folder 'Gezond tuinieren' (6.76 MB)
Op de website www.gezonduiteigengrond.be vindt u nog meer info. U kunt er ook eenvoudig testen of er mogelijk risico’s zijn.