Burgerwetenschap

Dankzij Citizen Science of burgerwetenschap kunnen burgers, ongeacht hun achtergrond, meewerken aan wetenschappelijke projecten.

Onderzoekers krijgen hulp van het grote publiek bij het uitvoeren van wetenschappelijke taken en burgers leren het wetenschappelijk proces kennen.

Scivil wil als netwerkorganisatie de expertise rond burgerwetenschap in Vlaanderen bundelen en versterken.

Dertien projecten worden voorgesteld in de Krook van 1 oktober tot 24 november 2019.

Op woensdagnamiddagen zijn er workshops. Gratis inschrijven op https://dekrook.be/activiteiten/iedereen-onderzoeker

Op Iedereenwetenschapper.be van EOS staat een handige Q&A over burgerwetenschap.

Hieronder vind je leestips uit de bibliotheekcollectie. 

 

"Het onderzoek moet wetenschappelijk relevante data opleveren, door een samenwerking met burgers. En de burgers moeten dankzij hun deelname aan het project iets bijleren. Dat wordt gesymboliseerd door de naam en het logo."
dr. Annelies Duerinckx, programma coördinator van Scivil

Aanrader

Citizen science door Tine Huyse, Ine Van Hoyweghen, Liesbeth Gijsel

Verschijnt 10/10/2019

Iedereen kan vandaag aan wetenschap doen. Je hoeft geen diploma op zak te hebben om een betekenisvolle bijdrage te leveren aan wetenschappelijk onderzoek of om je eigen onderzoek op te zetten. Burgerwetenschap is aan een opmars bezig. Ze geeft de professionele wetenschap meer armslag, maar stelt haar ook in vraag en beukt in op de ‘ivoren toren’.

Dit boek schetst de geschiedenis van burgerwetenschap in Vlaanderen en Nederland. In acht verhalen lees je hoe gevarieerd citizen science kan zijn. Kinderen krijgen een nestkastje op school om de mezenpopulatie te volgen. Biohackers maken veganistisch leer uit schimmels en zoeken naar goedkope insuline. Bezorgde bewoners meten de luchtkwaliteit in hun straat om maatregelen af te dwingen. Liefhebbers van oude manuscripten transcriberen eeuwenoude trouwaktes.

Alle facetten van burgerwetenschap komen uitgebreid aan bod. Er is ook ruimte voor een kritische noot. Hoe betrouwbaar en objectief is dat onderzoek door burgers? Is het inschakelen van vrijwilligers meer dan een besparingsoperatie? Kan citizen science de kloof tussen wetenschap en maatschappij dichten of is het alleen weggelegd voor de mondige, hoogopgeleide burger?

Wie zelf als burgerwetenschapper aan de slag wil, vindt achteraan het boek een handige lijst met tips en tricks. (achterflap)

citizen science

Maatschappij

Opinie, feit en oordeel

Opinie, feit en oordeel

Onze huidige maatschappij bevindt zich middenin het tijdperk, waarin de publieke sfeer meer wordt beïnvloed door emoties en opinies dan door feiten. Waren mensen dan vroeger meer bekommerd om waarheid dan vandaag? Wat vooral telt, is hoe ernstig we feiten willen nemen en hoe zorgvuldig we ermee trachten om te gaan. De publieke opdracht van academici bestaat erin om het maatschappelijke debat te voeden met feiten en argumenten. Om vooroordelen in vraag te stellen en hardnekkige overtuigingen waar nodig te bekampen. (flaptekst)

Kruisbestuiving : over kennis, kunst en het leven

Kruisbestuiving : over kennis, kunst en het leven

Essays over allerlei aspecten van wetenschap, beeldende kunst, muziek en literatuur.

Broddelwetenschap

Broddelwetenschap

Kritische columns over maatschappelijk relevante, wetenschappelijke onderzoeken op allerlei gebied.

Mee met morgen : vijftig kortessays over de toekomst van wetenschap en kunst samengebracht door de Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten

Mee met morgen : vijftig kortessays over de toekomst van wetenschap en kunst samengebracht door de Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten

In vijftig essays beantwoorden vooraanstaande Vlaamse academici vragen over brandend actuele vragen uit de wetenschap. Hoe zit dat feitelijk met genetische manipulatie, evolutiebiologie, nanotechnologie, in steile opmars verkerende superintelligente computers? Moet je resoluut de groene kaart trekken of kies je juist kritisch de kant der klimaatsceptici? IJlen we naar een gestuurde wereldeconomie? Een uniek wetenschapsboek, met de blik op de toekomst. (flaptekst)

Ongekende overvloed : hoe een revolutie in nanotechnologie ons leven ingrijpend zal veranderen

Ongekende overvloed : hoe een revolutie in nanotechnologie ons leven ingrijpend zal veranderen

Dankzij fabricage op basis van nanotechnologie, met atomaire bouwstenen die in overvloed aanwezig zijn, zullen we op termijn onbeperkt kunnen produceren en tegen veel lagere kosten. Van gezondheid tot voeding, van industrie tot klimaatverandering, de effecten van nanotechnologie zullen volgens Drexler overal voelbaar zijn. Door de radicaal andere productiewijze zullen schaarste, afval en energietekort worden uitgebannen en is ons toekomstbeeld een wereld van ongekende overvloed. K. Eric Drexler wordt als de vader van de nanotechnologie beschouwd. Zijn eerste boek 'Engines of Creation' groeide uit tot een standaardwerk en maakte hem over de hele wereld bekend. (flaptekst)

Je reinste wetenschap : over gezondheid, veiligheid en andere onzin

Je reinste wetenschap : over gezondheid, veiligheid en andere onzin

Niet alle wetenschappelijke nieuwtjes berusten op meetbare feiten. Toch gaat men er vaak vanuit dat ze kloppen. Wetenschapsjournalist Van Maanen ontkracht deze mythes in artikelen die eerder gepubliceerd werden in onder andere De Volkskrant. De nadruk ligt op gezondheid.

Onderzoek

Wat is onderzoek? : praktijkboek voor methoden en technieken

Wat is onderzoek? : praktijkboek voor methoden en technieken

Bij elk hoofdstuk is op de website een kick start opgenomen, een videofilmpje op de bijbehorende website (met toegangscode) dat de student in dat hoofdstuk de weg wijst. Daarmee is het boek nog praktischer geworden en vooral prettiger, interessanter en motiverender voor de student om mee te werken. Met behulp van checkpoints en kernbegrippen per hoofdstuk kan deze controleren of de theorie goed begrepen is. Voorzien van talrijke voorbeelden in tekstkaders, kleurenfotootjes, een register en overzichten van literatuur en websites.

Voorbij de grenzen van de wetenschap

Voorbij de grenzen van de wetenschap

Wat voor spannende ontwikkelingen staan ons te wachten in de wereld van de wetenschap? Van ontdekkingen in het universum, het genezen van ongeneeslijke ziekten en het vinden van onuitputtelijke energiebronnen: dit boek verkent de grenzen van onze kennis. De auteur gaat, geïnspireerd door visioenen uit de sciencefiction, alle vakgebieden van de wetenschap af. Hij beschrijft de huidige staat van het onderzoek en werpt een blik op de toekomst. (flaptekst)

Een klok weet niet hoe laat het is en andere vraagstukken waar de wetenschap geen antwoord op heeft

Een klok weet niet hoe laat het is en andere vraagstukken waar de wetenschap geen antwoord op heeft

Wat is leven? Waar komen we vandaan? Hoe zit de wereld in elkaar? Eeuwenlang hebben mensen het antwoord op die vragen gezocht in religie. Met de opkomst van de wetenschap, met haar rationele methode, openden zich nieuwe vergezichten. Oude mysteries kregen een logische verklaring. Geavanceerde technologieën werden ontwikkeld. Maar ook de wetenschap kent grenzen. De evolutie is op de voet te volgen, maar hoe het leven op aarde ooit is ontstaan, blijft een raadsel. We kunnen precies zien wat er in onze hersenen gebeurt, maar daarmee nog geen gedachten lezen. We kunnen genetische codes ontcijferen, maar kennen niet het wezen van de mens. We verkennen het heelal tot in zijn uithoeken, maar de Big Bang is nog altijd in nevelen gehuld. In Aan het woord komen filosofen, psychologen, hersenonderzoekers, fysici en biologen. Zij laten zien waarop hun onderzoek zijn tanden stukbijt en brengen al doende de grenzen in kaart van onze wetenschappelijke mogelijkheden. Want als de wetenschap pretendeert antwoord te hebben op alle vragen, ontaardt ze in een nieuwe religie. (flaptekst)

Cijfers spreken : overtuigen met onderzoek en statistiek

Cijfers spreken : overtuigen met onderzoek en statistiek

Leerboek over het opzetten van een beperkt onderzoek en het begrijpen en op waarde schatten van onderzoeksgegevens.

Wat als... : 50 scenario's die de wereld op zijn kop zetten

Wat als... : 50 scenario's die de wereld op zijn kop zetten

Wetenschappelijk verantwoord doordenken over de meest bizarre alternatieve werelden. Hoe zou ons bestaan eruitzien als 9/11 niet had plaatsgevonden? Kun je overleven op een aarde die is gestopt met draaien? En wat voor gevolgen heeft het als robots écht intelligenter worden dan mensen? Het befaamde science magazine KIJK verkende vier jaar lang elke maand een ander scenario. Een hele reeks wetenschappers en deskundigen dacht mee over hypothetische vragen als: 'hoe plant een mens zich voort als er niet twee, maar drie seksen zouden zijn?', 'wat zou er gebeuren als aliens contact opnemen?' en 'hoe serieus zijn de kansen van Friesland als zelfstandige natie?' (flaptekst)

Handleiding medisch-wetenschappelijk onderzoek

Handleiding medisch-wetenschappelijk onderzoek

Er ligt nu meer nadruk op de context waarin het onderzoek plaatsvindt: wat is de relevantie voor mens en maatschappij, welke belangen zijn er, en hoe kan onderzoek integer en transparant blijven. Het aantal vormen van onderzoek is uitgebreid, o.a. met chirurgisch onderzoek, laboratoriumexperimenten, Big Data en data-gedreven studies. Actuele ontwikkelingen op het gebied van wetenschappelijke informatievoorziening, open access, organisatie en financiering en wetenschappelijke toetsing zijn verwerkt. Met moderne voorbeelden wordt ook de laboratoriumonderzoeker aangesproken. Het volledige boek is ook digitaal beschikbaar met samenvattingen en toetsvragen per hoofdstuk en interessante en verdiepende links. (flaptekst)

Ping! : waar goede ideeën vandaan komen

Ping! : waar goede ideeën vandaan komen

Populairwetenschappelijke reportage over de grondslagen van creatief denken. Creativiteit was lange tijd wetenschappelijk gezien een wat schimmig onderwerp. Als gevolg van ontwikkelingen in neuropsychologie en hersenonderzoek werd het verschijnsel de laatste jaren object van serieus wetenschappelijk onderzoek. Om zicht te krijgen op de grondslagen van creatief denken en op de voorwaarden voor creatief succes brengt de auteur, Duits wetenschapsjournalist, bevindingen uit de wetenschappelijke literatuur in kaart. Daarnaast voerde hij gesprekken met wetenschappers, nam als proefpersoon deel aan psychologische experimenten en analyseerde levensverhalen van uitzonderlijk creatieve mensen. Dit alles levert talloze, vaak praktisch bruikbare bevindingen op over onderwerpen als samenwerking en menselijk contact, opvoeding en onderwijs, concentratie en meditatie. © NBD Biblion

Het hart van de wetenschap : over de waarde van veldwerk

Het hart van de wetenschap : over de waarde van veldwerk

Artikelen vanuit verschillende disciplines over de meerwaarde van het klassieke veldwerk voor de wetenschap in tegenstelling tot snellere kwantitatief-statistische methodes.

Een onderzoek voorbereiden

Een onderzoek voorbereiden

Praktische wenken voor studenten aan hogescholen en universiteiten.

Basisboek methoden en technieken : kwantitatief praktijkgericht onderzoek op wetenschappelijke basis

Basisboek methoden en technieken : kwantitatief praktijkgericht onderzoek op wetenschappelijke basis

Wetenschapsfilosofie

Van Antigone tot Dolly : veertig jaar kritisch denken

Van Antigone tot Dolly : veertig jaar kritisch denken

Over wetenschappelijk denken

Over wetenschappelijk denken

Het meest succesvolle denken over de natuur vind je in de natuurwetenschappen. Filosofie wordt wel eens omschreven als denken over denken. In het handboek Over wetenschappelijk denken behandelen we het denken over het wetenschappelijk denken. Dat maakt van dit boek zowel een algemene inleiding in de wijsbegeerte als meer in het bijzonder een inleiding tot de wetenschapsfilosofie (flaptekst)

Over de toekomst : de vooruitzichten voor de mensheid

Over de toekomst : de vooruitzichten voor de mensheid

Onze wereld verandert sneller dan we kunnen bevatten. Robotisering, biotechnologie, cybertechnologie en artificial intelligence: al deze ontwikkelingen bieden kansen, maar brengen ook bedreigingen met zich mee. Wat gebeurt er met de werkgelegenheid, wat voor gevaren brengt klimaatverandering met zich mee, hoe stoppen we de krimp van de biodiversiteit en hoe voorkomen we een nucleaire oorlog? Kortom: hoe zorgen we ervoor dat planeet aarde een fijne plek blijft om te leven? En laten we het allemaal op ons afkomen, of nemen we zelf het heft in handen? Als geen ander beschikt Martin Rees over de relevante kennis en is hij in staat om die complexe materie voor ons toegankelijk te maken. (flaptekst)

Alles en niets : over de schoonheid van het heelal

Alles en niets : over de schoonheid van het heelal

Bestaat het niets? Zijn ruimte en tijd slechts een illusie? Is onze geest überhaupt in staat om ruimte te bevatten? En waarom zijn wij op aarde? Natuurkunde van de 21ste eeuw verandert ons perspectief van de wereld en van onszelf. Wetenschapsjournalist en bestsellerauteur Stefan Klein zet dit haarfijn uiteen in zijn meeslepende en tegelijkertijd poëtische boek. Hij neemt ons mee op een reis naar onze werkelijkheid die heel anders is dan hoe we deze waarnemen. Een boek vol inspiratie, wijsheid en verwondering. (flaptekst)

Eigen wijs : kritisch denken in 33 lemma’s

Eigen wijs : kritisch denken in 33 lemma’s

De auteur definieert kritisch denken als het hebben van een onderzoekende houding, waarbij wordt gezocht naar redenen en bewijzen om tot waarheid te komen. De kritisch denker staat open voor ideeën van anderen en stelt zijn eigen overtuigingen en aannames ter discussie. De auteur legt uit waarom kritisch denken in de hedendaagse samenleving zo belangrijk is: we leven in een kenniseconomie en een kennismaatschappij waarin we met enorme stromen informatie moeten omgaan in zeer hoog tempo. Kritisch denken staat in de belangstelling: het wordt genoemd als belangrijkste '21 century skill'. De auteur behandelt allerlei facetten van kritisch denken in 33 hoofdstukjes, in 33 lemma’s, waaronder ‘kritische reflectie’, ‘leven in een bubble’, ‘oordeel’, ‘nieuwsgierigheid’, ‘redeneerfouten’ en ‘blinde vlekken’. © NBD Biblion

Denken over leven : wijsbegeerte voor bio-ingenieurs

Denken over leven : wijsbegeerte voor bio-ingenieurs

Inleiding tot de filosofie voor studenten in de biologische wetenschappen, waarin aan de hand van concrete casussen (zoals darwinisme, doelgerichtheid, wetenschap en pseudowetenschap, dierenrechten) het belang van filosofische reflectie wordt gedemonstreerd.

De sprong in de techniek : nadenken over wat we doen

De sprong in de techniek : nadenken over wat we doen

Filosofische bezinning op de ontwikkeling en de invloed van de moderne natuurwetenschappen.

Spinnen

Spin-City

Het doel is om de effecten van klimaatopwarming op de selectiedruk voor spinnen te bestuderen.

Spinnen passen zich aan aan het stedelijk hitte-eiland op twee verschillende manieren.

  • Spinnen zijn voor hun lichaamstemperatuur afhankelijk van hun omgeving. Donkerdere spinnen warmen sneller op dan lichtgekleurde spinnen. De hypothese is dat spinnen in de stad lichter van kleur zullen zijn dan spinnen buiten de stad omdat het warmer is in de stad. Het is belangrijk voor spinnen om dan lichter gekleurd te zijn omdat ze anders oververhit kunnen geraken. 
  • Spinnen bouwen andere webben afhankelijk van hun prooien (veel of weinig insecten, grote of kleine). Door de grootte van het web te bestuderen kunnen we de verschillen in insectenpopulaties binnen en buiten de stad in kaart brengen

Burgercomponent

Om de hypotheses te testen is er een hele grote hoeveelheid data nodig over spinnen. Het is niet mogelijk voor onderzoekers om al deze data zelf te verzamelen; dit is enkel mogelijk door de burgers mee in te schakelen.

Aanpak

Burgers nemen foto’s van spinnen via de SPIN-CITY app, met een kleurstrookje ernaast voor kalibratie van kleur en grootte van de spin
Burgers analyseren de foto’s op de SPIN-CITY website (annoteren van webbouw, grootte, kleur en van de spin)
Kwaliteitscontrole en analyse van de geannoteerde data door wetenschappers om de hypotheses te testen

Resultaat: kaart met verspreiding van spinnen in Vlaanderen, met kleur en web-opbouw afhankelijk van de urbanisatiegraad

Timing: start vanaf zomer 2019

ContactBram.Vanthournout@UGent.be

Workshop in de Krook

Woensdag 20/11/2019 – 14-17u: Spin-City

De kleur van de spin. Spin-City onderzoekt hoe spinnen hun kleur aanpassen aan de stad aan de hand van door burgers ingezonden foto’s. Je leert hier meer over (spin)kleur en bestudeert de link tussen kleur en opwarmen.

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

Spinnenweb
Basisgids spinnen : kennismaking met spinnen en hun verwanten

Basisgids spinnen : kennismaking met spinnen en hun verwanten

De ideale basisgids voor beginners en amateurs. De meeste spinnengidsen richten zich op determinatiekenmerken die voor de leek nauwelijks te onderscheiden zijn. Dit boek is anders: het is een praktische gids voor de gewone natuurliefhebber die graag de Nederlandse spinnen wil leren herkennen. Het behandelt 70 algemene spinnensoorten, met compacte teksten en prachtige kleurenfoto’s per soort. - 70 Nederlandse spinnensoorten in één gids bijeen, rijk geïllustreerd - Achtergrondinformatie over spinnen, hun ecologie en voorkomen - Praktische tips voor herkenning, inclusief determinatiekenmerken De Basisgids geeft achtergrondinformatie over de biologie van spinnen en aandachtspunten bij het spinnen kijken, inclusief informatie over webben, eicocons en gedrag. Een toegankelijk en grondig naslagwerk voor liefhebbers en vakmensen. Caroline Elfferich studeerde biologie in Leiden. Ze heeft een brede belangstelling voor de natuur en deelt haar kennis graag met anderen. Voor het tijdschrift Natura schreef ze een serie verhalen over spinnen in haar eigen woonomgeving. spinnen, herkennen, determineren, spinnengids, veldgids, natuurgids, zakgids, Araneae, Arachnida, spiders (flaptekst)

Spinnen van Europa : meer dan 400 Europese soorten

Spinnen van Europa : meer dan 400 Europese soorten

Een fraai uitgevoerde veldgids, vooral bedoeld voor volwassenen met enige biologische kennis, met een beschrijving van een kleine vierhonderd in Europa voorkomende spinnensoorten. Van elk behandeld soort worden op de linkerpagina kenmerken, voorkomen, leefwijze en gelijkende soort beschreven. Op de rechterbladzijde wordt de soort afgebeeld met kleurenfoto's en tekeningen. De gebruikte kleurcode is een handig middel om tot snelle determinatie te komen. De Duitse auteur Heiko Bellmann is een alom gewaardeerd deskundige op het gebied van spinnen en insecten en heeft diverse gidsen op zijn naam staan. De gids is compleet met voorwoord, inleiding (blz. 8-34), soortenbeschrijving (blz. 34-317), verklarende woordenlijst, literatuuropgave, internetadressen en register. Een aanrader vanwege de uitgebreide beschrijvingen en fraaie illustraties. Zeer kleine druk. © NBD Biblion

Welke spin is dat?

Welke spin is dat?

Welke spin is dat? 132 spinnen eenvoudig determineren Fontaine natuurreeks: de praktische en deskundige gidsen voor in de jaszak Deze serie bestaat uit uiterst handzame, rijk geïllustreerde gidsjes, die de wandelaar gemakkelijk overal mee naar toe neemt in zijn binnenzak. Het zijn praktische gidsjes voor mensen die geïnteresseerd zijn in de wondere wereld om hen heen, die willen leren kijken en weten wat ze zien. In Welke spin is dat? is elke soort weergegeven met haarscherpe foto’s en uitgerust met handige kleurcode om trefzeker te determineren. Met bijdragen van dé expert op het gebied van insecten en geleedpotigen. Unieke, nieuwe gids! (flaptekst)

Een spin als huisgenoot : een fascinerende kennismaking

Een spin als huisgenoot : een fascinerende kennismaking

Spinnen behoren tot de geleedpotige dieren en worden niet gerekend tot de insecten. Ze behoren samen met mijten, hooiwagens en schorpioenen tot de spinachtigen binnen de orde van de 'Areneae'. Hun ontwikkeling begon 350 miljoen jaar geleden tijdens het Paleozoïcum. Dit boekje is een introductie en algemene gids voor hun determinatie. Na een goed gefundeerde inleiding gaat de auteur in op zaken als: biologie, levenscycli, systematiek, broedzorg en paring. Bijzonder boeiend wordt geschreven over de plaats die spinnen innemen in het ecosysteem. Praktisch is de determinatiesleutel die het mogelijk maakt snel tot een naamsbepaling te komen.Voor een aantal soorten zal echter een grotere biologische kennis nodig zijn om tot een determinatie te komen. Een apart hoofdstuk is gewijd aan het houden van spinnen in terraria en het kweken van prooidieren.Veel foto’s in dit boek zijn gemaakt met een elektronenrastermicrocoop. Dit staat borg voor een goede kwaliteit kleuren- en zwartwitfoto’s. Een literatuuroverzicht en een lijst met gerelateerde adressen completeren deze uitgave. © NBD Biblion

Gestoken of gebeten? : medisch belangrijke insecten, mijten, teken en spinnen in West-Europa

Gestoken of gebeten? : medisch belangrijke insecten, mijten, teken en spinnen in West-Europa

Buitenbeestjes : ontdek de wereld van insecten, spinnen, wormen en slakken

Buitenbeestjes : ontdek de wereld van insecten, spinnen, wormen en slakken

Wetenswaardigheden over dieren zonder poten zoals wormen en slakken, geleedpotigen zoals pissebedden en spinnen en insecten zoals vlinders, wespen, kevers en vliegen. Met veel illustraties in kleur. Vanaf ca. 13 jaar.

Darwin in de stad : evolutie in de urban jungle

Darwin in de stad : evolutie in de urban jungle

Voorbeelden van evolutionaire en genetische veranderingen bij diverse dier- en plantensoorten door de toenemende verstedelijking.

Insecten: vriend of vijand?

Bomen zijn een belangrijke bron van biodiversiteit in stedelijk gebied. Maar ze kunnen ook bron van ergernis zijn, bv. door de honingdauwproductie van bladluizen. Er is meer kennis nodig over het beheersen van bladluizen op bomen en over natuurlijke plaagbeheersing in plaats van gebruik van insecticiden.

In dit project wordt gekeken naar de gevoeligheid van verschillende boomsoorten voor bladluizen en effect van de standplaats van de bomen op die gevoeligheid.

Burgercomponent

Er is een grote hoeveelheid data nodig om de effecten te kunnen bestuderen. Hiervoor is de bijdrage van burgers essentieel. Tegelijk kunnen we via dit project de burgers bewust maken van het feit dat de meeste insecten wel heel nuttig zijn en niet enkel een last zijn. Dit moet de burgers overtuigen om meer natuurlijke gewasbescherming te gebruiken in plaats van chemische, schadelijke stoffen. 

Aanpak

De burgers volgen één boom in hun tuin op door maandelijks honingdauwdruppels op te vangen op watergevoelig papier. Burgers leggen schaaltjes met watergevoelige papiertjes in vier segmenten onder de boom, voor elk van de vier windrichtingen. Na twee uur worden de strookjes weggehaald en gefotografeerd. Na afloop van het groeiseizoen worden de strookjes doorgemaild per enveloppe naar de wetenschappers. Verder vullen de burgers een online bevraging in over hun boom en trekken ze extra foto’s van de boom. Regionale infopunten organiseren vergaderingen om burgers te werven, informeren, op te leiden, feedback te bezorgen. De data worden verwerkt door onderzoekers.

Voor leerlingen is er ‘Project Insect’: aan de hand van STEM-koffers (lagere + middelbare school), die gedurende twee weken uitgeleend kunnen worden door een school, kunnen leerlingen de honingdauwproductie in kaart brengen op hun school. Verder gaan de leerlingen natuurlijke vijanden vangen en determineren, en berekenen ze de biodiversiteit, die ze online kunnen ingeven op de projectwebsite en vergelijken met andere scholen uit de omgeving. Er worden teach-the-teacher sessies georganiseerd voor leerkrachten.

annelies.deroissart@hogent.be

joachim.moens@hogent.be

Facebook

Instagram

Website

Workshop in de Krook

Woensdag 2/10/2019 – 14-16u: Insecten: Vriend of vijand?
Ga samen met wetenschappers op ontdekkingstocht in de buurt.
Daarna bepaal je met de zoekkaart of met een microscoop welke insecten je allemaal vond.

Gratis inschrijven op https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

 

Honingdauw
Darwin in de stad : evolutie in de urban jungle

Darwin in de stad : evolutie in de urban jungle

Voorbeelden van evolutionaire en genetische veranderingen bij diverse dier- en plantensoorten door de toenemende verstedelijking.

Plaagdierboek

Plaagdierboek

Uitleg over de natuurlijke rol van 'plaagdieren' (insecten, spinnen, slakken en enkele zoogdieren) in de (moes)tuin, en wat je kunt doen om ze milieuvriendelijk binnen de perken te houden.

Praktische encyclopedie ter bestrijding van ongedierte en ziekten in de tuin : groente, fruit, struiken, heesters, bomen, planten

Praktische encyclopedie ter bestrijding van ongedierte en ziekten in de tuin : groente, fruit, struiken, heesters, bomen, planten

In dit boek vindt u 750 van de meest algemeen voorkomende plagen, virussen, ziekten en fysiologische stoornissen die de tuin kunnen treffen. Speciale aandacht is er voor gazon-, vijver- en onkruidproblemen

De groene gids : alles over ongedierte, plaagdieren en ziekten bij bomen, struiken, een- en meerjarige fruit- en groentegewassen en kamerplanten

De groene gids : alles over ongedierte, plaagdieren en ziekten bij bomen, struiken, een- en meerjarige fruit- en groentegewassen en kamerplanten

Kennen en herkennen : levenswijzen van kasplagen en hun natuurlijke vijanden

Kennen en herkennen : levenswijzen van kasplagen en hun natuurlijke vijanden

Over de levenswijzen van zowel plaagorganismen in de groente- en sierteelt onder glas als van hun natuurlijke vijanden. Bij de biologische bestrijding van plagen met behulp van natuurlijke vijanden is kennis van beide soorten organismen uiterst belangrijk om tot goede resultaten te komen. Bij de beschrijving van elk organisme wordt de levenscyclus uiteengezet en wordt het uiterlijk van diverse stadia beschreven en geïllustreerd. Verder worden gegevens over voortplanting, plaagvorming en specifieke gedragseigenschappen vermeld. Ook is informatie opgenomen over van nature voorkomende natuurlijke vijanden en over plagen waartegen geen natuurlijke vijanden bekend zijn. (Achterflap)

Plantenziekten : bescherming van cultuurgewassen en openbaar groen

Plantenziekten : bescherming van cultuurgewassen en openbaar groen

Natuur als bondgenoot : biologische bestrijding in land- en tuinbouw

Natuur als bondgenoot : biologische bestrijding in land- en tuinbouw

Artikelen over de biologische bestrijding van ziekten en plagen in de land- en tuinbouw.

Beten en steken : hinderlijke insecten en andere plaaggeesten en hun effecten op onze gezondheid

Beten en steken : hinderlijke insecten en andere plaaggeesten en hun effecten op onze gezondheid

Praktisch overzicht van insecten in Nederland, West-Europa en de (sub)tropen die een gezondheidsrisico voor de mens kunnen vormen.

Nieuwe insectengids

Nieuwe insectengids

De gids beschrijft alle ordes en families die voorkomen ten westen van de lijn tussen Finland en de Adriatische kust. Uitmuntende illustraties en gedegen tekst. Vertaald en bewerkt door specialisten van het Rijksmuseum van Natuurlijke historie in Leiden. Met specifieke informatie over verspreiding in Nederland en België.

De vliegenval : over het opgaan in een passie, over de ziel van de verzamelaar en over het geluk van het leven met de natuur

De vliegenval : over het opgaan in een passie, over de ziel van de verzamelaar en over het geluk van het leven met de natuur

Soort autobiografie met leven en werken van de auteur (1958) en informatie over dat van René Malaise (1892-1978), beiden zweefvliegendeskundige. Met filosofische bespiegelingen over allerlei onderwerpen buiten het biologische gebied.

Het leven der insecten

Het leven der insecten

Micro monsters

Micro monsters

Met behulp van een zeer sterke microscoop en de scherpe camera's laat de Britse presentator de wereld van de geleedpotigen zien .

Microcosmos : het leven in het gras

Microcosmos : het leven in het gras

Natuurdocumentaire waarin het leven van insekten in een weiland van zeer nabij wordt bekeken

Bijen

Vespa-watch

De Aziatische hoornaar is in het voorjaar van 2017 voor het eerst in Vlaanderen waargenomen. Deze soort heeft een negatieve impact op honingbijen en wilde bijen.

Het is belangrijk om de invasie van deze soort in kaart te brengen. Het project zal met behulp van imkers de draagkracht van typische landschappen bepalen voor bijen. Dit dient als input om te bepalen of er in natuurgebieden nog bijenvolken bij geplaatst kunnen worden om geen voedsel-concurrentie met de bestaande wilde bijenpopulaties te bekomen. 

Burgercomponent

De hulp van burgers is nodig om deze invasie in kaart te brengen. Het project richt zich in eerste instantie op imkers, brandweermannen, entomologen (en ook land- en tuinbouwscholen).

Het project wil een hoogtechnologisch monitoringsysteem uitrollen met o.a. een smartphone applicatie voor de melding en registratie van de Aziatische Hoornaar. Er komt ook een website voor het grote publiek om de gegevens over de hoornaar te verspreiden en herkenning ervan te vergroten.

Aanpak

Het plaatsen van hoogtechnologische sensoren (Arnia systeem) aan de bijenkasten van Imkers om de aanwezigheid van de Aziatische Hoornaar automatisch te detecteren door middel van een geluidssensor en een weerstation dat voor extra informatie zorgt.
Het ontwikkelen van een tool voor grote publiek om het verschil aan te leren tussen bijen, hommels, wespen, Aziatische en Europese hoornaar en het belang van bijen in de aandacht te zetten.
Het ontwikkelen van een meldingsapplicatie voor de Aziatische Hoornaar met een kaartmodule voor visualisatie en de mogelijkheid tot het uploaden van foto’s
Het uitbouwen van een actieve gebruikersgemeenschap door middel van gerichte communicatie acties, opleidingsmomenten en klimop-blitzes

Contact

Karel.Schoonvaere@UGent.be   

https://vespawatch.be

hoornaar
Een tuin voor bijen & vlinders : 101 tips om nuttige insecten te helpen

Een tuin voor bijen & vlinders : 101 tips om nuttige insecten te helpen

Wat kunnen wij doen voor behoud van de bijen? Met goede plantcombinaties en eenvoudige maatregelen om vlinders, bijen en andere insecten naar je tuin, patio of balkon te lokken. 188 soorten bijen worden bedreigd in Nederland. (flaptekst)

Zet de berm in bloei voor de bij! : praktische handleiding voor organisatie & uitvoering van bijvriendelijk bermbeheer

Zet de berm in bloei voor de bij! : praktische handleiding voor organisatie & uitvoering van bijvriendelijk bermbeheer

Informatie over de bijen en hun belangrijkste taken, het bijenproject van IVN Westerveld (Drenthe) en tips en handleidingen om met vrijwilligers en groen- of bermbeheerders van gemeenten aan de slag te gaan met een eigen project.

Het complete bijenboek : ontdek de wondere wereld van de bij en hoe we ze kunnen beschermen

Het complete bijenboek : ontdek de wondere wereld van de bij en hoe we ze kunnen beschermen

Overzicht van het leven van bijen, de producten die ze leveren, het werk van de imker en het aanleggen van bijvriendelijke aanplantingen en tuinen.

Bijen : veldgids voor Nederland en Vlaanderen

Bijen : veldgids voor Nederland en Vlaanderen

Gids voor het determineren van 275 in Nederland en Vlaanderen voorkomende wilde bijensoorten.

Bijen & hommels

Bijen & hommels

Meer dan honderd opvallende bijsoorten uit alle windstreken zoals u ze nog nooit heeft gezien: van dichtbij en in een indrukwekkend hoge resolutie. Schijnbaar buitenaardse gezichten staren u aan. Laat u betoveren door kleurschakeringen, patronen en felgele of diepblauwe vlekken en strepen. (flaptekst)

Bijen : hun leven en rol in de natuur

Bijen : hun leven en rol in de natuur

De cruciale rol van de bij in de natuur. Allerlei soorten bijen worden steeds meer met uitsterven bedreigd. Door klimaatveranderingen heeft de bij het steeds moeilijker en omdat bijen onmisbaar zijn voor de bestuiving van bloemen, groente- en fruitgewassen, bedreigt de bijensterfte ook ons leven. Met portretten en prachtige foto's van de 40 meest opmerkelijke bijensoorten en uitleg over onder meer bijenhouden en de dreiging waarmee bijen te kampen hebben. (flaptekst)

De geschiedenis van de bijen

De geschiedenis van de bijen

Maja Lunde verbindt op meeslepende wijze het verleden, het heden en de sombere toekomst van de bij, maar ook de aangrijpende verhalen van drie mensen die het beste proberen te doen voor hun kinderen. (flaptekst)

De bijen

De bijen

Een werkbij blijkt kwaliteiten te hebben die de toekomst van haar bijenkorf op het spel zetten.

De bijenkoningin

De bijenkoningin

De jonge Italiaanse Angelica reist als imker de hele wereld rond. Maar ze voelt zich nergens echt thuis. Ze heeft moeite haar eenzame jeugd en haar grote verloren liefde te vergeten. Alleen tussen het gezoem van de bijen en de intense aroma van hun honing is ze zichzelf. Alles verandert op de dag dat Angelica hoort dat ze het huis en de imkerij erft van Margherita, de vrouw die haar alles geleerd heeft over honing en bijen.

De bijenhoudster : een waargebeurd verhaal over familiebanden, honingbijen en het leven

De bijenhoudster : een waargebeurd verhaal over familiebanden, honingbijen en het leven

De bijenhoudster is een buitengewoon mooi geschreven verhaal over onverwachts je plek en roeping vinden, en hoe een klein, vaak verkeerd begrepen insect een leven kan veranderen. (flaptekst)

De vrouw van de imker

De vrouw van de imker

Na de vlucht uit Kabul, waarbij haar man werd doodgeschoten, en haar verblijf in een vluchtelingenkamp in Pakistan krijgt een 20-jarige vrouw asiel in Denemarken. Voor een verplichte stage voor haar taalcursus Deens gaat ze bij de Deense imker Gunnar werken. De Deense taal is zo moeilijk voor haar, dat het op het zoemen van bijen lijkt.

Bomen

Knappe k(n)oppen

Elk jaar lopen de knoppen van de bomen op een ander moment uit. We weten dat dit te maken heeft met daglengte en temperatuur, maar de exacte mechanismen hiervan zijn nog niet gekend.

Door de klimaatopwarming raken de bomen ook steeds vaker in de war. De winter- en voorjaarstemperatuur neemt gemiddeld toe waardoor de knoppen vroeger komen. Daardoor is er meer kans op vorstschade. Er is een groot gebrek aan experimentele gegevens hierover. Er zijn teveel bomen en te weinig wetenschappers.

Burgercomponent

De bijdrage van burgers is noodzakelijk om voldoende data te verzamelen om het sturingsproces hierachter te kunnen bestuderen. Elke ochtend en avond moet hetzelfde, eenvoudige experiment uitgevoerd worden. Dit kan makkelijk door burgers gedaan worden. Dit project richt zich hiervoor op scholen (2e graad middelbaar onderwijs).

Aanpak

6 voorbereidende sessies op de scholen over onder meer: wat is klimaatverandering en hoe link ik dat aan mijn persoonlijke geschiedenis; een bezoek aan een bos (ICOS sites); informatie over bomen en de invloed van het klimaat; praktische voorbereidingen voor de Arduino sensor die aan de bomen bevestigd zal worden, uitleg over het nemen van uniforme foto’s, uitleg over het online ingeven van observaties; uitleg over hoe zelf met resultaten aan de slag te gaan nadien.
Er worden 20 bomen per school opgevolgd met 9 takken per boom. Er komt een temperatuursensor op elke tak. De te volgen boomsoorten zijn beuk en eik.
Nadien gaan wetenschappers ook aan de slag met de data
Op het einde van het schooljaar schrijven de leerlingen een wetenschappelijke paper gebaseerd op de experimenten die ze gedaan hebben en de data die ze verzameld hebben

Contact

eva.vanwassenhove@uantwerpen.be

Jasper.Bloemen@uantwerpen.be  

 

 

katjes
Het verborgen leven van bomen : wat ze voelen, hoe ze communiceren : ontdekkingen uit een onbekende wereld

Het verborgen leven van bomen : wat ze voelen, hoe ze communiceren : ontdekkingen uit een onbekende wereld

Op basis van eigen ervaring en wetenschappelijk onderzoek legt de auteur uit dat bomen ook gevoel hebben, kunnen communiceren, tellen, onthouden en elkaar helpen.

Van den Berk over bomen

Van den Berk over bomen

Beschrijving van bijna alle in Nederland en Belgie͏̈ voorkomende bomen.

Bomen en struiken van hier : we verrijken ons landschap

Bomen en struiken van hier : we verrijken ons landschap

Beschrijving in woord en beeld van 38 inheemse boom- en struiksoorten, hun kenmerkende landschapstype, gebruik, nut, beheer en onderhoud.

Het geheime leven van bomen : twaalf bomen, twaalf verhalen : wat ze ons vertellen over de inhoud en schoonheid van het leven

Het geheime leven van bomen : twaalf bomen, twaalf verhalen : wat ze ons vertellen over de inhoud en schoonheid van het leven

Naast een onderzoek naar de biologische achtergrond van twaalf verschillende bomen, biedt deze publicatie ook een filosofische analyse van de rol die ze spelen in de geschiedenis van de mens en de hedendaagse cultuur.

Inheemse bomen en struiken in Nederland en Vlaanderen : herkenning, verspreiding, geschiedenis en gebruik

Inheemse bomen en struiken in Nederland en Vlaanderen : herkenning, verspreiding, geschiedenis en gebruik

ANWB bomengids van Europa

ANWB bomengids van Europa

Geïllustreerde bomen & struiken encyclopedie : alles wat u altijd al wilde weten over bomen en struiken

Geïllustreerde bomen & struiken encyclopedie : alles wat u altijd al wilde weten over bomen en struiken

Loofbomen in Nederland en Vlaanderen

Loofbomen in Nederland en Vlaanderen

Dendrologie van de Lage Landen : geïllustreerde handleiding bij het bepalen van de in Nederland en Vlaanderen voorkomende families, geslachten, soorten, variëteiten en cultivars van gekweekte houtige gewassen

Dendrologie van de Lage Landen : geïllustreerde handleiding bij het bepalen van de in Nederland en Vlaanderen voorkomende families, geslachten, soorten, variëteiten en cultivars van gekweekte houtige gewassen

Het verborgen leven van bomen : levensloop, functie en betekenis

Het verborgen leven van bomen : levensloop, functie en betekenis

Invasieve planten

Groene Pioniers

Groene pioniers doet onderzoek naar invasieve planten die opkomen onder invloed van milieu- en klimaatverandering. Het doel is om onze unieke ecosystemen te beschermen. Hiervoor is er nood aan data over verspreiding van soorten, klimaat en milieu om de verspreidingsmodellen te verbeteren. Deze voorspellen waar planten in de toekomst kunnen groeien.

Burgercomponent

De burgers digitaliseren en annoteren labels van planten van de collectie van de platentuin in Meise. Op deze manier worden de collecties aangevuld en digitaal toegankelijk maken.

Aanpak

3 soorten acties elk toegespitst op een ander doelpubliek

  • Jonge pioniers: ontwikkeling van een educatief STEM pakket rond invasieve soorten
  • Online pioniers: online annoteren van labels door burgers via het Doedat.be platform.
  • Visiteers: evenement waarbij burgers een dag doorbrengen in de plantentuin om te helpen bij monteren van invasieve planten, invoeren van etiket gegevens, ... Aangevuld met allerlei events om burgers te werven voor annoteren van planten (bvb. transcribathons)

Contact

sofie.desmedt@plantentuinmeise.be

http://groenepioniers.be/

Workshop in de Krook

Woensdag 16/10/2019 – 14-17u doorlopend: Groene Pioniers 

Transcribathon invasieve soorten. Exotische plantensoorten kunnen veel schade aanrichten in de natuur. Tijdens deze transcribathon help je invasieve planten in kaart te brengen op DoeDat.be

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

 

Reuzenberenklauw
Praktijkboek bosbeheer

Praktijkboek bosbeheer

Bij het beheer van bossen is vakkennis onontbeerlijk. Ingrepen van een bosbeheerder kunnen decennia lang doorwerken in het bos. Vakkennis vormt daarom één van de pijlers van duurzaam bosbeheer. De afgelopen jaren is door bijna 80 deskundigen uit zowel Nederland als Vlaanderen gewerkt aan het samenstellen van het nieuwe Praktijkboek Bosbeheer. In 17 hoofdstukken komen alle aspecten van praktisch bosbeheer aan bod, waaronder verjongen, blessen, bosexploitatie, opsnoeien, meten en inventariseren, houtverkoop, maatregelen voor natuurwaarden en communicatie.

Erfgenamen van de aarde : een optimistische kijk op de natuur in het tijdperk van de mens

Erfgenamen van de aarde : een optimistische kijk op de natuur in het tijdperk van de mens

Visie op natuurbehoud en de toekomst van soorten, biodiversiteit en de rol van de mensheid.

Waarom zijn er zoveel soorten? en andere ecologische raadsels

Waarom zijn er zoveel soorten? en andere ecologische raadsels

Onderzoek naar ecosystemen, voedselketens en de kwetsbaarheid daarvan.

De soortenstorm : het nut van biodiversiteit in evolutionair perspectief

De soortenstorm : het nut van biodiversiteit in evolutionair perspectief

Wat is evolutie? Wat is het nut van biodiversiteit? Hoe erg is het als soorten uitsterven? Dit essay laat zien dat je deze onderwerpen wel degelijk op een natuurwetenschappelijke manier kunt benaderen. Want wat is eigenlijk nut? Wat is evolutie en leven? Wat is biodiversiteit? Wat is het belang van de mens? Volgens de auteur moeten we anders naar het begrip evolutie kijken (flaptekst)

Exoten

Exoten

Deze fotogids beschrijft ruim 150 Nederlandse exoten. Exoten hebben vaak een negatieve invloed op de lokale biodiversiteit. Ze kunnen schadelijk zijn voor de gezondheid, economie en landbouw; soms zijn ze ook een verrijking. Alle aspecten waaronder herkenning, schade, beheer & herkomst komen aan bod. (achterflap)

Bosbeheer en biodiversiteit

Bosbeheer en biodiversiteit

Een beknopte geschiedenis van het Nederlandse natuurbehoud met mogelijkheden om heterogeniteit in het bos te creëren, economische factoren en de functieverweving van bijvoorbeeld recreatie, productie en natuur. © NBD Biblion

Vreemdelingen in de natuur

Vreemdelingen in de natuur

Vreemdelingen in natuur en landschap: een inleiding Vreemdelingen in de Nederlandse flora? De tijd zal het leren Autochtone bomen en struiken. Een historisch-ecologische benadering Vreemde eiken in het bos Stinzenplanten en inburgering van vreemdelingen (flaptekst)

Tuinen

Mijn tuinlab

In dit project zal een platform voor burgerwetenschap in tuinen gebouwd worden.

De bedoeling van het project is om allerhande informatie te verzamelen over de samenstelling en ecologische waarde van tuinen in Vlaanderen. Op het platform zullen allerlei burgerwetenschapsprojecten aangeboden worden die in tuinen uitgevoerd kunnen worden.

Het kernproject dat op dit platform aangeboden zal worden is de tuinmonitor. De tuinmonitor heeft als doel het verhogen van de ecologische waarde van tuinen in relatie tot het groenblauwe netwerk in Vlaanderen. De wetenschap beschikt reeds over hoge resolutie vliegtuigbeelden om dit groenblauwe netwerk in kaart te brengen. Deze beelden moeten gevalideerd worden voor ze in onderzoek gebruikt kunnen worden.

Burgercomponent

Er zijn een groot aantal hoge resolutie vliegtuigbeelden die gevalideerd dienen te worden. De beelden die genomen zijn van de tuinen van burgers, kunnen best door de tuineigenaars zelf gevalideerd worden. Dit is de burgercomponent van het tuinmonitor project dat op het nieuwe platform zal staan.

Andere projecten die op het platform kunnen opgenomen worden zijn bijvoorbeeld de tuintellingen van natuurpunt (vlinders, vogels) en goedgekeurde Citizen Science projecten van de EWI oproep zoals ‘Insecten: Vriend of Vijand’ en Spincity.

 

Werkwijze

Ontwikkeling van een projectwebsite en online platform die dient als centrale plaats voor alle informatie over tuinen en burgerwetenschapsprojecten ivm tuinen

  • Deelnemers kunnen hun tuin aanmelden: documenteren tuinsamenstelling, metingen van biodiversiteit, het ijken van luchtfoto’s, ...
  • Interactieve grafieken en kaarten om eigen tuin te vergelijken met anderen. (geanonimiseerd)
  • Feedback via gepersonaliseerde mailing
  • Gamification: gestimuleerd om bepaalde doelen te halen via tips

Er komt ook een rubriek voor scholen met lessenpakketten

Contact

paul.verschueren@ehb.be

Workshop in de Krook

Woensdag 6/11/2019 – 14-15u: Mijn Tuinlab

Eerste kennismaking. Wie een tuin heeft, kan bijdragen aan wetenschappelijk onderzoek door mee te doen aan dierentellingen en experimenten. Mijn Tuinlab leert je hoe je jouw tuin kan omtoveren tot levend laboratorium.

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

 

tuinlab
Meer dan sprietjes : de weg naar minder gazon

Meer dan sprietjes : de weg naar minder gazon

Aanwijzingen en tips voor het verrijken van een gazon in de tuin met ander groen, zoals bloembollen, bloemen, bomen en struiken.

Permacultuur : van appelboom tot zeekool

Permacultuur : van appelboom tot zeekool

Uitleg van principes en praktische werkzaamheden van permacultuur door vijf Nederlandse en Vlaamse professionele tuiniers en hobbyisten.

Praktisch handboek voedselbossen : ontwerp, aanleg en onderhoud van een eetbare bostuin

Praktisch handboek voedselbossen : ontwerp, aanleg en onderhoud van een eetbare bostuin

Voedselbostuinieren is een inspirerende manier om eetbare gewassen te verbouwen – waarbij de natuur de kans krijgt om het meeste werk te doen. De groeiwijze van jong, open, natuurlijk bos wordt nagebootst, met een grote diversiteit aan meerjarige gewassen in groeilagen van verschillende hoogte. Een weldoordacht ontwerp leidt ertoe dat er weinig aanleiding is tot bodemomkering, onkruid wieden of plaagbeheersing. Door een zorgvuldig afgestemde soortenkeus wordt een gezond en veerkrachtig systeem gevormd waarin het bodemleven zich herstelt en de bodemvruchtbaarheid op natuurlijke wijze in stand wordt gehouden. In Praktisch Handboek Voedselbossen lees je alles wat je moet weten, voor de herbestemming van je achtertuin of de inrichting van een groter perceel. www.voedselbosbouw.org (flaptekst)

Zo krijg je een rendabele kleine tuinderij

Zo krijg je een rendabele kleine tuinderij

Jean-Martin Fortier is een gedreven tuinder en met hart en ziel verbonden aan zijn tuinderij. Zijn energieke, nieuwsgierige en inventieve aard leidt hem naar een succesvolle aanpak. In dit boek deelt hij zijn geheim en laat hij je tot in detail meekijken achter de schermen. (flaptekst)

Het complete biodynamisch tuinieren : teel en oogst in harmonie met de natuur en de kosmos

Het complete biodynamisch tuinieren : teel en oogst in harmonie met de natuur en de kosmos

Algemene richtlijnen en stapsgewijze uitleg in woord en beeld voor het telen van groenten en fruit volgens de biodynamische methode en specifieke instructies voor vijfenzeventig soorten hiervan.

De (be)leefbare tuin : slim en succesvol tuinieren met oog voor mens, gewas & dier

De (be)leefbare tuin : slim en succesvol tuinieren met oog voor mens, gewas & dier

Uitleg over het creëren en bevorderen van een ecosysteem in de tuin waarbij het accent op het leven van de insecten ligt.

Biologische groenten kweken

Biologische groenten kweken

Het kweken van groente, fruit en kruiden op biologische wijze zonder chemische middelen.

De eetbare tuin : lekker eten uit eigen tuin

De eetbare tuin : lekker eten uit eigen tuin

Het kweken van groente en andere eetbare planten in eigen tuin, aangevuld met recepten.

Natuurlijk tuinieren : biologisch, ecologisch, organisch

Natuurlijk tuinieren : biologisch, ecologisch, organisch

Werk binnen de cyclus van het jaar: alles op z'n tijd – Kies planten die nuttig zijn, maar die ook mooie bloemen geven en lekker ruiken - Plan je tuin zo dat hij het hele jaar door mooi en productief blijft – Bestrijd ongedierte en ziekten op een natuurlijke manier. (flaptekst)

Biodynamisch tuinieren : smaakvol & voedzaam

Biodynamisch tuinieren : smaakvol & voedzaam

Algemene richtlijnen voor de teelt van groenten en fruit volgens de principes van het biodynamisch tuinieren, die van tevoren uiteengezet worden.

Tuin smakelijk! : praktische permacultuur voor potten-, moes- en bostuin

Tuin smakelijk! : praktische permacultuur voor potten-, moes- en bostuin

Richtlijnen in woord en beeld voor de inrichting en het onderhoud van tuinen en potten met eetbare planten volgens het principe van de permacultuur.

Handboek ecologisch tuinieren

Handboek ecologisch tuinieren

Informatie over moestuinieren op ecologische wijze.

Een natuurlijke moestuin met permacultuur : groenten, fruit en kruiden kweken in harmonie met de natuur

Een natuurlijke moestuin met permacultuur : groenten, fruit en kruiden kweken in harmonie met de natuur

Permacultuur is een vorm van tuinieren waarin niets verloren gaat. Met zo weinig mogelijk inspanning maak je een natuurlijke, zuinige en zelfvoorzienende moestuin. Je hebt niet veel ruimte nodig om het uit te proberen. Een klein lapje grond en een paar principes en je kunt meteen aan de slag om je eigen permacultuur-moestuin op te zetten (flaptekst)

Voedsel bos : inspiratie voor ontwerp en beheer : plantengids met 250 eetbare vaste planten en kweekbare paddenstoelen

Voedsel bos : inspiratie voor ontwerp en beheer : plantengids met 250 eetbare vaste planten en kweekbare paddenstoelen

Voedselbossen staan volop in de belangstelling, omdat ze bijdragen aan een duurzame voedselproductie. Ze kennen een hoge biodiversiteit en verrijken de bodem; ze zijn volledig zelfvoorzienend en klimaatbestendig. Pioniers op het gebied van voedselbossen toonden al aan dat hun percelen meer gezonde opbrengst leverden tegen lagere kosten. Over permacultuur, voedselbossen, bostuinen, bosrandtuin, eetbare planten, eetbare tuin, duurzaam tuinieren, ecologisch tuinieren, natuurlijk tuinieren, duurzaam voedsel, duurzame landbouw, ecologische landbouw, herstellende landbouw (flaptekst)

Combineren in een natuurlijke moestuin : groenten kweken volgens het systeem van schijnbare chaos

Combineren in een natuurlijke moestuin : groenten kweken volgens het systeem van schijnbare chaos

Tips, ideeën en inzichten voor het combineren van groenten in de moestuin op basis van kleur, geur, vorm en textuur, grootte van de plant en golvende teeltlijnen om plaagdieren te desoriënteren en een betere oogst te krijgen.

Luchtverontreiniging

AIRbezen@school

De wetenschappelijke waarde van het project zit in het vergaren van kennis omtrent de ruimtelijke verspreiding en temporele dynamiek van luchtkwaliteit. Het project leidt niet noodzakelijk naar wetenschappelijke relevante data en bevindingen, maar wil vooral burgers wetenschappelijke geletterdheid bijbrengen over luchtkwaliteit.

Burgercomponent

AIRbezen@school richt zich exclusief op scholen, klassen en leerlingen en speelt in op de huidige aandacht voor STEM door een geïntegreerde STEM-aanpak te voorzien. De scholen kunnen kiezen tussen en eerder passieve of actieve deelname.

Werkwijze

De scholen verzorgen aardbeienplantjes (en NO2-buisjes voor de actieve deelname) gedurende één maand net voor of net na de paasvakantie. Via een website kunnen de scholen op basis van het aardbeienplantje DIY-sensoren bouwen om de luchtkwaliteit in en rond de school te meten. De meetgegevens kunnen ze via de website inbrengen en visualiseren op een kaart.  De scholen krijgen ook een AIRBox met allerlei folders en lesmateriaal rond luchtkwaliteit. Sommige scholen krijgen een Sensorkit ter waarde van €100 met extra sensoren om luchtkwaliteit te meten.

Contact

Liesbeth.Cuypers@uantwerpen.be

roeland.samson@uantwerpen.be

www.airbezenatschool.be

Workshop in de Krook

Woensdag 9/10/2019 – 14-15u: Airbezen@School

Bouw je eigen meetstation. Tijdens deze praktische workshop leer je hoe luchtkwaliteitssensoren werken, hoe je meetgegevens kan verzamelen en hoe een meetstation op te stellen.

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

 

aardbeien
Onze lucht : wat je moet weten over luchtkwaliteit

Onze lucht : wat je moet weten over luchtkwaliteit

Ademen. Zonder erbij na te denken doen we het allemaal, zo'n 30.000 keer per dag. Pasgeborenen doen het zo'n 60.000 keer. We hebben er dus alle belang bij dat de lucht die we inademen schoon is. En toch vormen menselijke activiteiten de bron van talrijke verderfelijke stoffen, zoals stikstofoxiden, ozon, fijn stof, zwaveldioxide of ammoniak. Welke zijn in Vlaanderen de belangrijkste vervuilers: onze verwarmingstoestellen, onze voertuigen, de veeteelt, het opwekken van elektriciteit, industriële processen... Hoe werkt de ozonchemie en waarom zijn er op het platteland hogere ozonpieken dan in de stad? Hoe leidt een street canyon tot alarmerende stikstofconcentraties? Wat was er aan de hand bij dieselgate en hoe werkte de sjoemelsoftware? Wat is het verband tussen luchtkwaliteit en klimaatverstoring? (flaptekst)

Grote vragen over fijnstof

Grote vragen over fijnstof

Het gebied waar wij wonen – de ruit tussen de Randstad, Vlaanderen en het Ruhrgebied – is het vuilste stuk van Europa. Uit alle onderzoeken blijkt dat dit grensoverschrijdende probleem schadelijk is voor de gezondheid. Luchtvervuiling kost ons gemiddeld negen maanden van ons leven. Zeker in onze centrumsteden zijn mensen zich steeds bewuster van de gevaren van fijnstof, maar ook op het platteland groeit het besef dat we in actie moeten komen. (achterflap)

Dieselgate : hoe de industrie sjoemelde en Europa faalde

Dieselgate : hoe de industrie sjoemelde en Europa faalde

Journalistiek onderzoek naar hoe de Europese politiek omgaat met 'Dieselgate', het gesjoemel met de emissie van dieselvoertuigen.

Lucht, water en bodem : over milieuproblemen en hun oplossing

Lucht, water en bodem : over milieuproblemen en hun oplossing

Over de milieukwaliteit in Vlaanderen en de daarmee verbonden problemen, zoals fijn stof, zure regen, waterverontreiniging, maar ook de aantasting van de ozonlaag en de opwarming van de aarde. De oorzaken en de gevolgen voor mens en natuur worden op een rijtje gezet, samen met een overzicht van de technologieën om de problemen op te lossen én te voorkomen. (flaptekst)

Ademloos : de wereldwijde asbestindustrie ontmaskerd

Ademloos : de wereldwijde asbestindustrie ontmaskerd

De filmmaker verloor zelf zijn vader en veel buren aan asbestkanker. In India bezoekt hij een dorp dat leeft in de buurt van een grote asbeststort en ontdekt de macht van de asbestindustrie.

Asbest : leugens, chantage en mensenlevens

Asbest : leugens, chantage en mensenlevens

Maart 2017. Onder massale belangstelling wint de familie Jonckheere het allereerste asbestproces in België. Het verdict is duidelijk: de vroegere bouwonderneming Eternit wist dat asbest dodelijk was maar ging jarenlang door met productie en verkoop. Een aangrijpend verhaal over winsthonger versus mensenlevens, de Ich habe es nicht gewusst van de politiek en asbestland België waar nog steeds tonnen Eternitplaten liggen. (flaptekst)

Luchtverontreiniging 2

HasselAir

Luchtkwaliteit is een actueel probleem. De officiële meettoestellen zijn duur en daardoor zijn er hiervan maar 112 in heel België waarvan slechts 2 in Limburg. Limburg is dus een blinde vlek. Er bestaan Citizen Science projecten om luchtkwaliteit te meten maar deze focussen zich ofwel op cumulatieve metingen ofwel op regio Brussel-Leuven. Er zijn dus geen realtime metingen in Hasselt.

Burgercomponent

De Hasseltse burgers zullen zelf realtime luchtkwaliteitssensoren in elkaar steken en dan meten, ofwel op een vaste locatie aan hun huis ofwel met mobiele sensoren die metingen uitvoeren terwijl ze onderweg zijn.

Werkwijze

Burgers bouwen hun eigen sensor op basis van open source componenten.
Leerlingen van UCLL bouwen 30 draagbare sensoren op basis van airbeam (aircasting.org). Burgers voeren hiermee mobiele metingen uit gedurende 90 dagen en geven hem dan door aan een andere burger

Contact

ilse.vermeulen@ucll.be

http://hasselair.ucll.be  

hasselair
Onze lucht : wat je moet weten over luchtkwaliteit

Onze lucht : wat je moet weten over luchtkwaliteit

Ademen. Zonder erbij na te denken doen we het allemaal, zo'n 30.000 keer per dag. Pasgeborenen doen het zo'n 60.000 keer. We hebben er dus alle belang bij dat de lucht die we inademen schoon is. En toch vormen menselijke activiteiten de bron van talrijke verderfelijke stoffen, zoals stikstofoxiden, ozon, fijn stof, zwaveldioxide of ammoniak. Welke zijn in Vlaanderen de belangrijkste vervuilers: onze verwarmingstoestellen, onze voertuigen, de veeteelt, het opwekken van elektriciteit, industriële processen... Hoe werkt de ozonchemie en waarom zijn er op het platteland hogere ozonpieken dan in de stad? Hoe leidt een street canyon tot alarmerende stikstofconcentraties? Wat was er aan de hand bij dieselgate en hoe werkte de sjoemelsoftware? Wat is het verband tussen luchtkwaliteit en klimaatverstoring? (flaptekst)

Grote vragen over fijnstof

Grote vragen over fijnstof

Het gebied waar wij wonen – de ruit tussen de Randstad, Vlaanderen en het Ruhrgebied – is het vuilste stuk van Europa. Uit alle onderzoeken blijkt dat dit grensoverschrijdende probleem schadelijk is voor de gezondheid. Luchtvervuiling kost ons gemiddeld negen maanden van ons leven. Zeker in onze centrumsteden zijn mensen zich steeds bewuster van de gevaren van fijnstof, maar ook op het platteland groeit het besef dat we in actie moeten komen.

Dieselgate : hoe de industrie sjoemelde en Europa faalde

Dieselgate : hoe de industrie sjoemelde en Europa faalde

Journalistiek onderzoek naar hoe de Europese politiek omgaat met 'Dieselgate', het gesjoemel met de emissie van dieselvoertuigen.

Lucht, water en bodem : over milieuproblemen en hun oplossing

Lucht, water en bodem : over milieuproblemen en hun oplossing

Over de milieukwaliteit in Vlaanderen en de daarmee verbonden problemen, zoals fijn stof, zure regen, waterverontreiniging, maar ook de aantasting van de ozonlaag en de opwarming van de aarde. De oorzaken en de gevolgen voor mens en natuur worden op een rijtje gezet, samen met een overzicht van de technologieën om de problemen op te lossen én te voorkomen. (flaptekst)

Ademloos : de wereldwijde asbestindustrie ontmaskerd

Ademloos : de wereldwijde asbestindustrie ontmaskerd

De filmmaker verloor zelf zijn vader en veel buren aan asbestkanker. In India bezoekt hij een dorp dat leeft in de buurt van een grote asbeststort en ontdekt de macht van de asbestindustrie.

Asbest : leugens, chantage en mensenlevens

Asbest : leugens, chantage en mensenlevens

Maart 2017. Onder massale belangstelling wint de familie Jonckheere het allereerste asbestproces in België. Het verdict is duidelijk: de vroegere bouwonderneming Eternit wist dat asbest dodelijk was maar ging jarenlang door met productie en verkoop. Een aangrijpend verhaal over winsthonger versus mensenlevens, de Ich habe es nicht gewusst van de politiek en asbestland België waar nog steeds tonnen Eternitplaten liggen. (flaptekst)

Weer

VLINDER

Onze omgeving oefent een belangrijke invloed uit op het lokale weer en klimaat. Een gekend voorbeeld hiervan zijn de stedelijke hitte-eilanden. Toch staan de huidige officiële weerstations staan allemaal op het platteland in een open weide, om de invloed van de omgeving op de metingen zo laag mogelijk te houden en de metingen zo vergelijkbaar mogelijk te maken. De invloed van de omgeving op het weer is dus nog een blinde vlek voor onderzoekers. VLINDER wil dit probleem aanpakken door het weer te bestuderen in lokale stadscentra, bossen, industriegebieden, villawijken, heidegebied enzovoorts.

Burgercomponent

Het project voorziet ongeveer 50 weerstations die over heel Vlaanderen in een zo gevarieerd mogelijke omgeving geplaatst zullen worden. Het zoeken van een goede locatie vergt heel wat werk, zeker als je de omgeving niet kent. Daarom doet het project een beroep op scholen, die in de omgeving van hun school een geschikte locatie gaan zoeken voor een weerstation.

Werkwijze

Het project betrekt leerlingen, leerkrachten en ouders bij het volledige onderzoeksproces: het installeren van een meetstation, het verzamelen van de meteorologische data, het analyseren van de gegevens en het voorstellen van de resultaten op een slotevent.

Contact

steven.caluwaerts@ugent.be

http://vlinder.ugent.be  

Workshop in de Krook

woensdag 23/10/2019 – 14-16u: VLaanderen IN DE weeR

Weer, klimaat en hitte-eilanden. Help zelf een weerstation bouwen en leer hoe het weer en het klimaat werken in Vlaanderen en Brussel.

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

 

vlinder
Het weerboekje : alles over wolken, weer, wind en weersvoorspellingen

Het weerboekje : alles over wolken, weer, wind en weersvoorspellingen

Over de indeling van de wolken, hoe u de verschillende wolkentypen kunt herkennen en welk weer u daarbij kunt verwachten, wolkenvorming, optische verschijnselen, neerslag, wind, zwaar weer en weersystemen. (flaptekst)

Dat hadden ze niet voorspeld! : wat weten we over het weer?

Dat hadden ze niet voorspeld! : wat weten we over het weer?

RTL-weerman geeft aan de hand van fotomateriaal en tekeningen uitleg over neerslagvormen, windrichtingen, wolkenstructuren, klimaatverschijnselen en meettechnieken.

Meteorologie : 100 experimenten om het weer te begrijpen

Meteorologie : 100 experimenten om het weer te begrijpen

Hoe ontstaan wolken eigenlijk, en waarom ‘vallen’ ze niet naar beneden? Hoe meet je de verschillende vormen van neerslag? Waarom blaast de wind niet gewoon van gebieden met hoge druk naar lagedrukgebieden, zoals je onbevangen zou kunnen denken. (flaptekst)

Meer weer : een heldere kijk op het weer

Meer weer : een heldere kijk op het weer

Je leert weerkaarten lezen en zeilt door wolkenland. Je komt eindelijk te weten wat "normaal is voor de tijd van het jaar". De weercomputer wordt je beste vriend maar je vergeet ook de weerspreuken niet. Je krijgt bewondering voor die dunne schil lucht die de aarde beschermt. Je vindt hier geen moeilijke weertermen, maar glasheldere uitleg over alles wat zich in onze dampkring afspeelt. Je gaat op zoek naar kringen rond de zon en naar tornado's. Je maakt kennis met de zekerheden en de onzekerheden van de computermodellen. (flaptekst)  

Diabetes

Oog voor Diabetes

Ongeveer 35% van de diabetes patiënten heeft een vorm van diabetische retinopathie, waarbij kleine bloedvaatjes in het oog beschadigd worden. Het is wereldwijd de belangrijkste oorzaak van blindheid bij volwassenen. Het proces van diabetische retinopathie is onomkeerbaar. Het is dan ook essentieel om de diagnose zo vroeg mogelijk te stellen. Handmatige screenings door oogartsen zijn zeer tijdrovend. Daarom ontwikkelen wetenschappers een computermodel dat met artificiële intelligentie technieken foto’s van het netvlies van patiënten onderzoekt en de ziekte detecteert.

Burgercomponent

Om het computermodel te ontwikkelen en trainen, is er een grote set van geannoteerde beelden nodig. Hoewel er een databank bestaat met meer dan 10000 ruwe beelden (netvliesfoto’s), beschikken wetenschappers slechts over 100 geannoteerde beelden. Het annoteren van beelden houdt in dat afwijkingen op de foto’s gedetecteerd, gelokaliseerd en gekarakteriseerd (grootte en contouren) dienen te worden. Dit is een relatief eenvoudige taak die burgers kunnen uitvoeren.

Werkwijze

Er wordt een applicatie in Zooniverse ontwikkeld waar de beelden geannoteerd kunnen worden door burgers. Hier wordt er gelinkt naar de website van het project waar informatie staat over diabetes, AI, ... De burgers kunnen met onderzoekers communiceren via het forum van zooniverse en worden regelmatig op de hoogte gebracht van de vorderingen van het project. Ze kunnen ook de kwaliteit van hun eigen annotaties controleren tov het gemiddelde. 

Contact

patrick.deboever@vito.be

https://www.oogvoordiabetes.be/

https://www.diabetes.be/

Workshop in de Krook

Woensdag 30/10/2019 – 14-17u: Oog voor Diabetes

Spoor oogziekte op. Meer dan een miljoen Belgen lijden aan diabetes. 35% daarvan heeft ook de oogziekte diabetische retinopathie. In deze sessie leer je over diabetes en het oog en spoor je zelf retinopathie op

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

 

 

diabetische retinopathie
Leven met diabetes type 2 : alles over voeding, bewegen, medicatie, controle ...

Leven met diabetes type 2 : alles over voeding, bewegen, medicatie, controle ...

Zo'n 400.000 Vlamingen hebben diabetes type 2. En het aantal neemt nog toe: tegen 2030 zou dat 1 op de 10 zijn. Steeds jongere mensen worden er ook door getroffen: veertigers, dertigers en zelfs twintigers. Een tendens die hand in hand gaat met ongezonde voedingsgewoonten en levensstijl. De Diabetes Liga wil al die mensen helpen, ook met dit boek. Want het is meer dan ooit nodig dat het brede publiek goed geïnformeerd wordt over diabetes type 2: wat het is; hoe je het kan voorkomen; hoe je ermee kan leven door aangepaste voeding, beweging en medische opvolging; welke mythes over diabetes er te doorprikken zijn. Met deze praktische gids, ook boordevol tips over gezond eten en koken, kan je er tegenaan! (flaptekst)

Het anti-diabetesprogramma : verbeter je gezondheid en verminder het risico in 8 weken

Het anti-diabetesprogramma : verbeter je gezondheid en verminder het risico in 8 weken

Het anti-diabetesprogramma van dr. Réginald Allouche is een op wetenschappelijk onderzoek gebaseerd programma van 8 weken waarin je je gezondheid verbetert en het risico op diabetes verkleint. Ruim 1 miljoen Nederlanders lijden aan diabetes: het is de meest voorkomende chronische ziekte in ons land. Overgewicht, weinig beweging en aanleg vergroten de kans op diabetes. Dit boek bevat praktische tips over beweging, een dag-tot-dag-programma en 60 recepten om je leefstijl te verbeteren en daarmee het risico op diabetes type 2 te verminderen. (flaptekst)

Dichter bij diabetes : een praktische handleiding

Dichter bij diabetes : een praktische handleiding

Praktische informatie voor huisartsen en andere hulpverleners betreffende patie͏̈nten met diabetes mellitus.

Taal

Burgerpraat

Spraaktechnologie en taaltechnologie is momenteel al goed in staat om de inhoud van correct algemeen Nederlands te begrijpen. De technologie is echter nog niet in staat om uit video- en audio taal informatie over emoties en persoonlijkheid te halen. Dit zou nochtans een heel nuttige technologie zijn voor o.a. de zorgsector, HR en onderwijs. Bovendien is dit mogelijk door gebruik te maken van machine learning technieken die letten op verbale en non-verbale elementen. Dit project wil de basis leggen voor een dergelijke technologie. 

Burgercomponent

Via machine-learning kunnen computers ook emotie- en persoonlijkheidsaspecten uit taal halen. Hiervoor is echter eerst een grote databank aan geannoteerde voorbeelden nodig. Om deze geannoteerde voorbeelden te verkrijgen zet het project 1000 burgers in die een video van zichzelf opnemen waarin ze antwoorden geven op ‘uitlokkende’ vragen (= vragen die emotie en persoonlijkheidskenmerken uitlokken).

Werkwijze

De deelnemende burgers krijgen een uitgebreide opleiding rond communicatiestijlen, persoonlijkheidstypes en het annoteren van beeldmateriaal volgens wetenschappelijke normen.

Het project verloopt in 2 fases:

  • In de eerste fase met 200 burgers, wordt een intensieve opleiding gegeven in real live door middel van vijf workshops. De burgers krijgen een professionele opleiding rond communicatiestijlen en persoonlijkheid en leren annoteren volgens de wetenschappelijke normen.
  • In de tweede fase met 800 burgers, wordt een opleiding gegeven via blended learning en flipped classroom door gebruik te maken van een 25-tal expert-vrijwilligers die gerekruteerd worden uit de deelnemers van de eerste fase.

Contact

Kris.demuynck@ugent.be

marieclaire.vandevelde@ugent.be

http://burgerpraat.elis.ugent.be/

Workshop in de Krook

Woensdag 16/10/2019 – Sessies om 14u, 14u30, 15u, 15u30, 16u, 16u30 - Minimum leeftijd 17 jaar: ¿Burgerpraat!

Spraak- en taaltechnologie: hoe computers communicatievaardig maken. Tijdens deze workshop leer je meer over spraak- en taaltechnologie en hoe jij kan bijdragen om ze te verbeteren. Je steekt bovendien ook iets op over hoe je zelf beter kan communiceren.

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

burgerpraat
Lichaamstaal : alles wat je moet weten om mensen beter te begrijpen en te beïnvloeden

Lichaamstaal : alles wat je moet weten om mensen beter te begrijpen en te beïnvloeden

Gids voor het herkennen, interpreteren en toepassen van lichaamstaal.

Lichaamstaal voor dummies

Lichaamstaal voor dummies

In dit boek ontdek je hoe het lichaam laat weten wat mensen echt bedoelen en hoe je een positieve indruk kunt maken door je gebaren en uitdrukkingen.

Body language : mensen kennen door hun lichaamstaal

Body language : mensen kennen door hun lichaamstaal

Praktische gids over wat lichaamstaal vertelt.

De bodylanguage van leugenaars : van leugentjes om bestwil tot pathologisch bedrog

De bodylanguage van leugenaars : van leugentjes om bestwil tot pathologisch bedrog

Analyse van de signalen die erop duiden dat iemand niet de waarheid spreekt: lichaamstaal, gezichtsexpressie, stem en spraakpatronen.

Non-verbale communicatie : dat spreekt ook in het onderwijs

Non-verbale communicatie : dat spreekt ook in het onderwijs

Communicatie bestaat voor 7 % uit woorden en voor 93 % uit non-verbale aspecten. Een waaier aan tips en tricks in functie van een optimale info-overdracht en -ontvangst. (flaptekst)

Waarom begrijp je me niet? : beter samenwerken door het (h)erkennen van communicatiestijlen

Waarom begrijp je me niet? : beter samenwerken door het (h)erkennen van communicatiestijlen

In stress- of conflictsituaties lijkt je collega of manager je ineens niet goed te begrijpen. Waarom reageert je gesprekspartner totaal anders dan je verwacht? Waarom lijkt hij niet geïnteresseerd in je verhaal? Waarom reageert hij opeens nogal emotioneel? Hoe kom je echt met elkaar in gesprek? Als je de communicatiestijl van je gesprekspartner kent en die van jezelf, dan kun je daar in je gesprek gebruik van maken. Het laat zien wat je kwaliteiten zijn, maar ook je valkuilen. Gebaseerd op het GITP-model met 4 communicatiestijlen. (flaptekst)

De eerste indruk

De eerste indruk

Overzicht van de wederzijdse factoren die een rol spelen bij het vormen van een eerste indruk van een persoon.

Inleiding in de persoonlijkheidspsychologie

Inleiding in de persoonlijkheidspsychologie

'Wat is persoonlijkheid en waar wordt deze door bepaald?', 'Welke persoonlijkheidseigenschappen kunnen we onderscheiden?' en 'Hoe hangen deze eigenschappen samen met bijvoorbeeld de culturele achtergrond van mensen, hun sociale relaties, hun intelligentie en hun prestaties op de werkvloer?' (flaptekst)

Gesprekken die werken : impact met een goed gesprek

Gesprekken die werken : impact met een goed gesprek

Handleiding voor gespreksvoering op het werk.

DNA - maternele afstamming

MamaMito

Er bestaat reeds veel onderzoek naar paternele afstamming binnen verschillende disciplines (biologie, geschiedenis, demografie). Dit onderzoek gebeurde vaak via een succesvolle samenwerking met burgers, die benieuwd zijn naar hun genealogische afstamming. Onderzoek naar maternele afstamming is echter nog een groot hiaat in het onderzoek. Oorzaken hiervoor zijn dat het brede publiek vooral in paternele afstamming geïnteresseerd is en dat maternele DNA-afstamming analyse een veel grotere (computer & monetaire) kost met zich meebrengt. Met de nodige subsidie en toegenomen computerkracht is het nu wel haalbaar om ook onderzoek te doen naar maternele afstamming. Een eerste stap hierbij is het opbouwen van een grote database met gegevens over maternele afstamming gelinkt aan DNA-analyses. 

Burgercomponent

De burgers dragen bij aan dit onderzoek door maternele afstammingslijsten op te stellen en door hun DNA af te staan zodat de link tussen afstamming en DNA-overeenkomsten kan onderzocht worden.

Werkwijze

De burgers worden begeleid door speciaal opgeleide vrijwilligers van Familiekunde Vlaanderen om de nodige documenten te verzamelen waarmee ze hun maternele afstamming kunnen opzoeken en ingeven in het online platform van het project. Deze begeleiding vindt zowel online plaats als via events.  Burgers komen meer te weten over hun maternele afstamming doordat andere burgers met gemeenschappelijke voormoeders meehelpen om de gezamenlijke stamboom op te stellen.

 

In een tweede fase van het project worden 200 paren van burgers gezocht met een gemeenschappelijke voormoeder uit de periode  1900-1600. Hiervan wordt DNA-afgenomen en dit zal geanalyseerd worden door de wetenschappers. Aan het einde van het project krijgen de burgers hun persoonlijke maternele afstamming toegestuurd, een verslag van de DNA-analyse, en een overzicht van de resultaten.

 

Contact

maarten.larmuseau@kuleuven.be

Workshop in de Krook

Woensdag 20/11/2019 – 14-16u: MamaMito

Op zoek naar onze voormoeders. De vrouwelijke lijn blijft nog vaak verborgen in het stamboomonderzoek. Deze vorming leert je hoe je niet alleen op zoek kan gaan naar je voorvaders, maar ook naar je voormoeders!

Inschrijven: https://dekrook.be/iedereenonderzoeker

 

 

DNA
Een kleine geschiedenis van iedereen die ooit heeft geleefd

Een kleine geschiedenis van iedereen die ooit heeft geleefd

In onze unieke genomen dragen we allemaal de geschiedenis van onze soort – geboorte, dood, ziekte, oorlog, hongersnood, migratie en héél veel seks. Maar die verhalen zijn altijd verborgen gebleven – tot nu. Wie waren onze voorouders? Waar kwamen ze vandaan? Genetici zijn plotseling historici geworden en het harde bewijs in ons DNA heeft alles we dachten te weten over de afgelopen 100.000 jaar in een ander daglicht gesteld. (flaptekst)

Ze heeft haar moeders lach : het grote verhaal over erfelijkheid

Ze heeft haar moeders lach : het grote verhaal over erfelijkheid

Charles Darwin speelde een cruciale rol in de wetenschap naar erfelijkheid, maar het lukte hem niet om wetenschappelijk bewijs voor erfelijkheid te formuleren. Dat lukte de genetica aan het begin van de twintigste eeuw wel. Maar Carl Zimmer laat zien dat erfelijkheid niet alleen gaat over de genen die ouders aan hun kinderen doorgeven, erfelijkheid gaat ook door in ons lichaam. Individuele cellen die erfelijk materiaal doorgeven aan andere cellen. Daarnaast erven we ook andere dingen die misschien wel van grotere invloed zijn, van microbes tot technische uitvindingen die ons leven vergemakkelijken. Daarom hebben we nieuwe definities en esthetische regels nodig als we het over erfelijkheid hebben. (flaptekst)

Genen

Genen

Jonathan Slack (1949), emeritus professor, gaat diepgaand in op genen, met vragen als de ontdekking ervan en de natuur en rol van genen bij evolutie en ontwikkeling. Slack beantwoordt ook vragen over genetische variaties in populaties, over hoe erfelijke factoren werden geïdentificeerd als moleculen of DNA en hoe bepaalde mutaties kunnen leiden tot ziekte. Veel blijkt nuttig voor onderzoek naar familiestambomen, naar migratiestromen en voor onderzoek naar misdaad. Het boek is, aanvullend op de vele publicaties over erfelijkheid en genen, een ideale gids voor iedereen die in korte tijd toch het meest essentiële hierover te weten wil komen. (achterflap)

Het gen : een intieme geschiedenis

Het gen : een intieme geschiedenis

Siddhartha Mukherjee onderzoekt aan de hand van zijn eigen familiegeschiedenis – een verleden vol geestesziekte en psychische aandoeningen – de menselijke erfelijkheid en het effect ervan op onze levens, persoonlijkheden, keuzes en lotsbestemmingen. In weergaloos proza beschrijft hij het eeuwenlange onderzoek naar de erfelijkheidskwestie – van Aristoteles en Pythagoras via Mendel en Darwin tot aan de revolutionaire eenentwintigste- eeuwse vernieuwers die het menselijk genoom in kaart brengen. In Het gen. Een intieme geschiedenis verweeft Mukherjee wetenschap en sociale historie met een persoonlijk verhaal, om een onthullende en magistrale geschiedenis te schrijven waarin een wetenschappelijke abstractie tot leven komt. Het boek is onmisbaar voor iedereen die geïnteresseerd is in de morele complexiteit van de huidige wetenschappelijke mogelijkheden om het menselijk genoom te lezen en te schrijven, en voor iedereen die zich bezorgd afvraagt wat de toekomst van de mens behelst. (flaptekst)

Waarom je hond geen fruit hoeft te eten : huis-, tuin- en keukenverhalen over DNA

Waarom je hond geen fruit hoeft te eten : huis-, tuin- en keukenverhalen over DNA

Overzicht van de huidige wetenschappelijke kennis over de werking van chromosomen en het onderzoek daarnaar.

De samenleving van genen

De samenleving van genen

In de reeks ‘Wetenschappelijke bibliotheek’

Je stamboom, je familiegeschiedenis : stap voor stap

Je stamboom, je familiegeschiedenis : stap voor stap

Gids voor genealogisch onderzoek in Vlaanderen.

De zeven dochters van Eva : van welke oermoeder stammen wij af ?

De zeven dochters van Eva : van welke oermoeder stammen wij af ?

Bespreking van een theorie, volgens welke alle Europeanen afstammen van slechts zeven oermoeders.

Fietsveiligheid in de schoolomgeving

FietsSTEM

Het Instituut voor Duurzame mobiliteit onderzoekt de fietsveiligheid en -vriendelijkheid van schoolomgevingen. Dit kadert in onderzoek om de lichaamsbeweging van jongeren te stimuleren via functioneel fietsgebruik. Tot voor kort richtte het onderzoek zich voornamelijk op individuele drijfveren, maar recent is er ook meer en meer aandacht voor omgevingsfactoren (fysiek en sociaal). Hiervoor is in de eerste plaats informatie nodig over het fietsgebruik van Vlamingen, en specifiek schoolgaande jongeren.

Burgercomponent 

De burgers (in dit geval scholieren secundair onderwijs) dragen bij door met hun smartphone hun fietsroutes, fietsgebruik en obstakels te tracken. Hiervoor gebruiken ze een bestaande app, de FietsTelApp. De leerlingen gaan nadien ook zelf aan de slag met de data: ze zullen de data analyseren, er leren over rapporteren en leren aanbevelingen schrijven voor de overheid om van de school een veiligere fietsomgeving te maken. 

Werkwijze

Het project bestaat uit twee modules:

  • Het meten van het fietsgebruik aan de hand van de fietstelapp
  • Het analyseren van schoolomgevingen en fietsschoolroutes en omgevingsfactoren hiervoor in kaart brengen

Het eindproduct van het project is een fietsveiligheidsbarometer

Contact

Greet.Cardon@UGent.be

http://www.idm.ugent.be/een-fiets-stem-voor-scholen/

 

fiets
Velotopia : the production of cyclespace in our minds and our cities

Velotopia : the production of cyclespace in our minds and our cities

Nederlanders gebruiken de fiets in combinatie met de trein om regio's onderling te verbinden. Andere landen gebruiken de fiets om historische stadscentra weer leefbaar te maken. Maar wat als het fietsen zou worden ingezet als het organiserende hoofdprincipe voor stedelijke groei en nieuw te ontwerpen gebouwen? Het boek laat zien dat steden die in de toekomst de meeste verbindingen bieden, dezelfde steden zijn die fietsverkeer verkiezen boven lopen en openbaar vervoer. Deze steden zijn niet alleen gezond en groen, maar ook mooier en toegankelijker dan andere steden. Dit boek is bestemd voor alle vormgevers van steden en gebouwen. (flaptekst)

Fietsinfrastructuur

Fietsinfrastructuur

Voorbeelden van infrastructuur voor de fiets als vervoermiddel in binnen- en buitenland.

Tijdschriften

Op zoek naar Engelstalige artikels over science&technology uit populair-wetenschappelijke tijdschriften?

In de databank PressReader leest u tientallen magazines. 

Ook in meer dan 10 andere talen.

Gratis via de bibliotheek 

Hoe je inlogt, lees je hier.

Hoorcolleges

Hoorcolleges van Home-Academy

Via een app beluister je informatieve lezingen door vlotte professoren.

Zij vertellen over hun vak op een eenvoudige, duidelijke, enthousiaste en vaak humoristische wijze.

Moeilijke kwesties op begrijpelijke wijze voor een ruim publiek uiteengezet.

De hoorcolleges variëren van 3 tot 10 uur.

 

Een selectie onderwerpen binnen de natuurwetenschappen, beluister je hier.

Hoe je inlogt, lees je hier.

EDGE.ORG

DOORDENKEN TOT DE RAND …

Twintig jaar geleden begon de Amerikaan John Brockman, literair agent van populair-wetenschappelijke boeken, met de traditie om jaarlijks een Edge-vraag te lanceren.

Edge.org is de virtuele opvolger van het discussieforum Reality Club (New York) dat sinds 1981 invloedrijke wetenschappers, kunstenaars, schrijvers en filosofen bijeenbracht om vrij over allerhande wetenschappelijke ideeën en problemen te brainstormen. Edge (rand) staat voor het idee van het aftasten van de grens van de gevestigde kennis, het op zoek gaan naar de uiterste, ongekende en onverwachte domeinen van inzicht door nieuwe en gedurfde hypothesen.

Zo werden prikkelende vragen gesteld – geniaal in hun eenvoud – aan de gevarieerde en vrijgevochten denktank van onderzoekers en denkers uit zowel de exacte als de humane wetenschappen, maar ook uit het artistieke veld.

Grote namen, dikwijls pioniers in hun vakgebied, kwamen aan het woord: Susan Blackmore, Noam Chomsky, Richard Dawkins, Daniel Dennett, Jared Diamond, Freeman Dyson, Stephen Jay Gould, Daniel Kahneman, Ray Kurzweil, Steven Pinker, Martin Rees, Naomi Wolf,…

 

  • Wat is uw favoriete en meest elegante wetenschappelijke inzicht?
  • Hoe verandert internet je manier van denken?
  • Waarover moeten we ons zorgen maken?

Elk jaar bundelde Brockman de tientallen antwoorden in een lijvige bundel.

Het waren telkens korte puntige essays van één tot drie bladzijden, zeer pittig en leesbaar geschreven voor een breed publiek.

Vooral deze uitgebreide mix van diverse invalshoeken uit sterk verschillende vakgebieden zorgt voor evenzoveel doordenkers en eye-openers.

EDGE.ORG
Kunnen we iets verbeteren aan deze pagina? Laat het ons weten.